إِنْ أُرِيدُ إِلَّا الْإِصْلَاحَ مَا اسْتَطَعْتُ وَمَا تَوْفِيقِي إِلَّا بِاللَّهِ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَإِلَيْهِ أُنِيبُ

إِنْ أُرِيدُ إِلَّا الْإِصْلَاحَ مَا اسْتَطَعْتُ وَمَا تَوْفِيقِي إِلَّا بِاللَّهِ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَإِلَيْهِ أُنِيبُ

سایت رسمی جماعت دعوت و اصلاح

فرهنگ و اجتماع

  • این مقاله با واکاوی لایه‌های تاریخی، کلامی و فقهیِ مواجهه با آئین ایزدی، به ریشه‌یابی اتهامات تکفیری نظیر «شیطان‌پرستی» و «ارتداد» می‌پردازد. نوشتار حاضر با تبیین سیر تحولِ نقد کلامی ابن‌تیمیه بر غلوّ در طریقت عدویه تا سوءاستفاده و بازتولید خشونت‌بار آن توسط جریان‌های سلفی-جهادی (به‌ویژه فاجعه‌ی نسل‌کشی ۲۰۱۴ داعش در سنجار)، نشان می‌دهد که چگونه ساختار باطنی این آیین بومی مورد کژفهمی قرار گرفته است. در نهایت، مقاله با استناد به اسناد رسمی الازهر (مانند نامه‌ی سرگشاده به البغدادی) و فتاوای مراجع شیعه (از جمله آیت‌الله سیستانی)، ابطال فقهی تکفیر، حرمت تجاوز به جان و مال و لغو تاریخی بردگی را به عنوان موقف قاطع و اجماعیِ قاطبه‌ی علمای جهان اسلام در دفاع از کرامت و حقوق اقلیت‌ها به تصویر می‌کشد.

  • این نوشتار با روایت اقدام شایسته یکی از کشاورزان شریف روستای رشیدآباد دیواندره در اهدای تمام محصول نخود زمین خود برای عمران مسجد امام شافعی و همراهی خودجوش ۴۰ نفر از اهالی روستا در برداشت سه‌روزه و رایگان آن، جلوه‌ای درخشان از سنت دیرینه ادای زکات، ایثار، رزق حلال و «همدلی اجتماعی» در میان کشاورزان کردستان را تصویر می‌کند؛ رویدادی ارزشمند که نشان می‌دهد آبادانی جامعه و حفظ سرمایه‌های معنوی در گرو ترجیح خیر عمومی بر منافع شخصی و مشارکت جمعی است.

    نویسنده:
    دکتر فرزاد ولیدی
  • این مقاله با بررسی موج تازهٔ اعتراضات مردمی در تونس علیه وخامت اوضاع معیشتی، قطعی آب و برق و سرکوب آزادی‌ها، به تحلیل کارنامهٔ پنج‌سالهٔ حکومت قیس سعید می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه دست‌اندازی بر قدرت از طریق کودتا، تعطیلی نهادهای نظارتی و قضایی و اتخاذ سیاست‌های پوپولیستی و استقراض‌های سنگین، کشور را به سوی ورشکستگی اقتصادی، انسداد سیاسی و انزوای دیپلماتیک سوق داده است؛ وضعیتی که با زوال مشروعیت حکومت و لبریز شدن کاسهٔ صبر جامعه، سرنوشت تغییر و برون‌رفت از این بحران همه‌جانبه را بار دیگر به اراده و تصمیم خود مردم تونس گره زده است.

    نویسنده:
    صالح عطیه روزنامه‌نگار و تحلیل‌گر سیاسی تونسی
  • این مقاله بر اهمیت ثبت، تدوین و انتشار میراث علمی و دعوت اسلامی تأکید می‌کند و با استناد به آیات قرآن و احادیث نبوی، نشان می‌دهد که قلم، نگارش و انتقال دانش از ارزشمندترین اعمال در اسلام به شمار می‌آیند. نویسنده در کنار تبیین جایگاه سنت شفاهی، خطابه و منبر در سیره پیامبران و رسول اکرم ﷺ، نقش رسانه‌های نوین، کتاب‌های صوتی و فضای مجازی را در حفظ و گسترش معارف دینی برجسته می‌سازد. در ادامه، فعالیت‌های معاونت علمای جماعت دعوت و اصلاح، به‌ویژه آرشیو و انتشار خطبه‌ها و سخنرانی‌های ماموستایان در کانال «هه‌گبه‌ی مینبه‌ر (بانک خطبه)»، به‌عنوان نمونه‌ای موفق از صیانت و انتقال میراث علمی معاصر معرفی شده است. مقاله در پایان، ضمن قدردانی از دست‌اندرکاران این عرصه، بر ضرورت حمایت از چنین تلاش‌هایی برای ماندگاری «علمٌ يُنتفع به» و بهره‌مندی نسل‌های آینده تأکید می‌کند.

    نویسنده:
    دکتر فرزاد ولیدی
  • برخلاف تصویر عامیانه و عامه‌پسندی که از «بهاءالدین قراقوش» (درگذشته به سال ۵۹۷ هـ/۱۲۰۱ م) به عنوان حاکمی ستمگر یا شخصیتی ساده‌لوح ساخته شده است، منابع معتبر تاریخی او را یکی از برجسته‌ترین و کارآمدترین فرماندهان نظامی، مهندسان معمار و مردان تدبیر در عصر صلاح‌الدین ایوبی معرفی می‌کنند. نام او «قراقوش» در زبان ترکی به معنای «شاهین/عقاب سیاه» یا «کرکس» است که استعاره‌ای از قدرت، شکوه و والایی مقام است.

    نویسنده:
    محمد شعبان ایوب
  • این مقاله نشان می‌دهد که مخالفت و حساسیت غرب در برابر ظهور نمادهای اسلامی ـ مانند ساخت مناره‌ها و مساجد یا پوشش حجاب ـ نه یک صرافت عقیدتی یا لاهوتی، بلکه ناشی از نگرانی عمیق برای امنیت و هویت فرهنگی-معماری قارهٔ اروپاست. نویسنده با اشاره به نمونه‌هایی چون هم‌ترازیِ هوشمندانهٔ برج کلیسا و منارهٔ مسجد در بیروت، و نیز با استناد به سخنان چهره‌هایی چون آنگلا مرکل، تبیین می‌کند که مسیحیت در اروپای مدرن و سکولار از یک «ایمان دینی» به یک «تراث فرهنگی و نماد تعلق ملی» تغییر ماهیت داده است؛ از این‌رو، غربی‌ها تمدد معمارانه و نمادین اسلام را خطری وجودی برای یکدستیِ هویت تاریخی خود می‌پندارند.

    نویسنده:
    محمود سلطان ـ نویسنده و روزنامه‌نگار مصری
  • این مقاله بر این هسته متمایز استوار است که مفتی و مصلح دینی در عصر حاضر باید از تکلف و اصطلاحات پیچیده دوری گزیند و با زبانی ساده، منطقی و متناسب با شیوه‌ی تفکر انسان امروزی سخن بگوید. نویسنده با تکیه بر روش قرآن و سنت، تأکید می‌کند که احکام شریعت (به‌ویژه برای نسل جدید که آمیخته با شبهات است) باید همراه با علل، حکمت‌ها و فلسفه‌ی آن‌ها تبیین شوند تا صبغه اقناعی بیابند؛ هرچند در نهایت، مرز میان تعقل و تسلیم تعبدی در برابر پروردگار نیز باید حفظ شود.

    نویسنده:
    دکتر یوسف قرضاوی
  • در عصر وفور اطلاعات، بحران اصلی بسیاری از جوانان از کمبود امکانات به «فرسایش ذهنی» و کاهش توجه و تمرکز تبدیل شده است. سیل محتوا و کثرت محرک‌ها ذهن را به مصرف‌گرایی و پراکندگی عادت می‌دهد و تأمل عمیق و تمرکز طولانی‌مدت را دشوار می‌سازد. ارزش انسان بیش از دانسته‌ها، به توانایی او در حفاظت از آگاهی و پرهیز از تشتّت وابسته است؛ زیرا اشتغال دائمی می‌تواند با خلأ درونی همراه شود. راه برون‌رفت نیز با کند کردن ریتم زندگی، کاهش آشفتگی‌های ذهنی، بازگشت به مطالعه جدی و فراهم کردن فضایی برای سکون و تفکر آغاز می‌شود.

    نویسنده:
    عبدالکریم بکار
  • این مقاله به بررسی تصمیم اخیر دولت ایران برای بازگشایی اینترنت بین‌المللی پس از دوره‌ای محدودیت می‌پردازد. نویسنده استدلال می‌کند که در حالی که محدودیت‌های امنیتی در شرایط بحرانی قابل توجیه است، تداوم آن‌ها بدون ضرورت، هزینه‌های سنگین اقتصادی، اجتماعی و روانی به همراه دارد. اینترنت امروزه یک زیرساخت حیاتی محسوب می‌شود که بر معیشت، آموزش، سلامت روان و اعتماد عمومی تأثیر می‌گذارد. علاوه بر این، انسداد گسترده اطلاعات لزوماً منجر به کنترل بیشتر نمی‌شود و می‌تواند باعث تقویت شبکه‌های غیررسمی و گسترش بی‌اعتمادی گردد. این مقاله بر ضرورت اتخاذ تصمیمات مبتنی بر عقلانیت، مصالح ملی و واقعیت‌های اجتماعی تأکید کرده و بازگشایی اینترنت را گامی مثبت در جهت ایجاد تعادل میان امنیت، آزادی‌های اجتماعی، اقتصاد و اعتماد عمومی می‌داند. همچنین، به اثربخشی فیلترینگ گسترده و هزینه‌های آن در مقابل نتایجش پرداخته و چالش‌های حقوقی و سیاسی پیرامون این تصمیم را مورد بحث قرار می‌دهد. در نهایت، مقاله نتیجه می‌گیرد که امنیت پایدار نیازمند تعادل میان ملاحظات امنیتی و نیازهای واقعی جامعه و تصمیم‌گیری بر اساس عقلانیت و منافع عمومی است.

    نویسنده:
    افشین حبیب‌زاده
  • این گزارش روزنامه «اعتماد» به تلاش دولت برای رفع انسداد اینترنت بین‌الملل با تشکیل «ستاد ساماندهی فضای مجازی» اشاره دارد. این ستاد با پشتوانه قانونی قوی، در حال بررسی رفع محدودیت‌ها است، اما با مخالفت‌هایی از سوی «مافیای فیلترینگ» که از این وضعیت سود می‌برد، روبرو است. پیش‌بینی می‌شود این موضوع به زودی تصویب شود، زیرا اینترنت به زیرساختی حیاتی تبدیل شده و رفع انسداد آن می‌تواند به اعتماد عمومی کمک کند.

    نویسنده:
    مهدی بیک اوغلی