این مقاله تأکید میکند که با وجود پیشرفتهایی در اجرای توافق ۲۹ ژانویه ۲۰۲۶ میان دولت سوریه و قسد، بهویژه در حوزههای خدماتی، امنیتی و نظامی، انحلال کامل قسد و ادغام نهایی آن همچنان به دلیل اختلاف بر سر ساختار نظامی، فرماندهی، اداره محلی و پروندههایی مانند آموزش، دادگستری و ثبتاحوال به تأخیر افتاده است. از دید نویسنده، رهبران قسد میکوشند پیش از انحلال، جایگاه سیاسی و امنیتی خود و نیروهایشان را تضمین کنند و از این رو به دنبال حفظ بخشی از نفوذ محلی هستند؛ در مقابل، دولت سوریه بر حاکمیت و یکپارچگی کشور و تفکیک مسئله حقوق کردهای سوریه از سازمان قسد تأکید دارد. مقاله در نهایت گزینه تبدیل قسد به یک جریان یا حزب سیاسی مدنی را محتملترین مسیر پس از انحلال میداند، مشروط بر اینکه این جریان از وابستگیهای خارجی فاصله گرفته و قواعد رقابت سیاسی و تکثرگرایی را بپذیرد.
آیین نخبهکشی رسم دیرین قبیله ما بوده است. در تاریخ ایران هرگاه مصلحی ندای آزادی و عدالت سر داده یا مانند قائم مقام فراهانی در باغ خفه شده، یا مانند میرزا تقیخان امیرکبیر تیغ جهالت در باغ فین کاشان خونش را ریخته یا مانند محمد مصدق در تبعید و انزوا از دنیا رفته است. تاریخ ایران گواهی است بر خونهای آزادیخواهان و عدالتطلبانی که جان برسر راه عدالت و آزادی دادهاند.
تأملی بر تاریخ سیاسی معاصر ایران، مواجههای تلخ با پدیدهای شالودهافکن است که میتوان آن را «امتناعِ ساختاری از پذیرش بحران » نامید. این عارضه، نه یک خطای محاسباتی گذرا در ساحتِ تدبیر، بلکه یک سازوکارِ دفاعی روانی و دستهجمعی است که در ژرفای لایههای رسوبکرده فرهنگ سیاسی این مرزوبوم ریشه دارد.
این نوشتار با نقد اولویتبخشیِ افراطی به «امنیت ایستا» در ذهنیت جمعی ایرانیان، تقابل اسپارت و آتن را بازخوانی میکند. نویسنده امنیتِ پایدار را نه در سکونِ نظامی، بلکه در «امنیت پویا» میداند که تنها از طریق سنتزِ خردورزی، آزادمنشی و پلورالیسم فرهنگی حاصل میشود. در این نگاه، «تصور» ایران (فرهنگ و معنا) بر «تصویر» آن (مرزهای ژئوپلیتیک) مقدم است و آزادی، شرطِ لازمِ تولیدِ امنیتِ واقعی است.
اگر پیش از این، مفهوم «استعمار»، احساسی از نفرت و خشم در مردم برمیانگیخت، اکنون دیگر اینگونه نیست و در مواجهه با استعمار با انفعالی جهانی روبهرو هستیم و همچون گذشته انگیزهای علیه استعمار وجود ندارد.
«احراز تخلف در قضیه موسوم به خطهای سفید و اینترنتپرو، قطعی و حتمی است.» این عبارت، مربوط به نتیجهگیری مشترک وزیر ارتباطات و دادستان کل کشور است که در نشستی با حضور اژهای، رییس عدلیه بیان کردهاند. براساس اعلام مقامات مسوول در دولت و دستگاه قضایی، جدای از خبرنگاران و برخی فعالان رسانهای که براساس شغل خود نیازمند استفاده از اینترنت هستند، نشانهها و دلایل مبرهنی وجود دارد که در روند اعطای این نوع اینترنتهای طبقاتی تخلفات مالی و ارتباطی گستردهای صورت گرفته است.
تورم نقطهای فروردین ۱۴۰۵ در ایران به حدود ۷۳.۵ درصد رسیده و در کالاهای خوراکی بهویژه روغن، گوشت، لبنیات و نان تورمهای سهرقمی ثبت شده که فشار معیشتی شدیدی بر خانوارها وارد کرده است. میزان تورم در مناطق روستایی (حدود ۸۸ درصد) و برخی استانهای محروم مانند ایلام و کردستان بهمراتب بالاتر از میانگین کشور است. تداوم این روند میتواند علاوه بر مشکلات اقتصادی، افزایش آسیبهای اجتماعی و مهاجرت از مناطق محروم را نیز به دنبال داشته باشد.
خویشتنداری طولانیمدت ایران این تصور نادرست را ایجاد کرد که تنگه هرمز میتواند برای همه باز باشد، در حالی که ایران عملاً بهواسطه تحریمهای غیرقانونی و غیراخلاقی آمریکا از آن محروم شده بود – تحریمهایی که همسایگان ما از آن بهرههای فراوان بردند و ثروت خود را بر رنجهای تحمیلی بر ملت ایران بنا کردند.
قطع اینترنت و ادامه جنگ، جامعه را به سمت «عادیسازی انحراف» سوق داده است؛ مردم به جای مطالبهگری، به وضعیت موجود (مانند رکود اقتصادی، تعطیلی کسبوکارها و بیکاری گسترده) عادت کردهاند. این عادت کردن، که حاصل «درماندگی آموختهشده» است، منجر به کمرنگ شدن امید، انگیزه و باور به امکان تغییر میشود و جامعه را در چرخهای از پذیرش محدودیتها فرو میبرد. با این حال، هنوز کسانی هستند که مقاومت میکنند و امید را زنده نگه میدارند؛ آگاهی از اینکه این سازگاری اجباری است، میتواند نقطه شروعی برای مقاومت در برابر این وضعیت و تلاش برای تغییر باشد.
کتاب «خشونت و مدنیت» اثر اتین بالیبار با ترجمه پژمان برخورداری، خشونت را نه در حاشیه بلکه در متن نظریه سیاسی میبیند و آن را در نسبت با سیاست، شهروندی و امکان زندگی مشترک بررسی میکند. این اثر به سیاستگذاران یادآور میشود که مدیریت جامعه صرفاً کنترل بحران نیست، بلکه فهم ریشههای تعارض و مراقبت از پیوندهای مدنی است. بالیبار در کتاب خود از سیاستی دفاع میکند که بتواند **در دل تفاوت و تنش، امکان همزیستی و مدنیت را حفظ کند.
کپی رایت © 1405 پیام اصلاح . تمام حقوق وب سایت محفوظ است . طراحی و توسعه توسط IslahWeb