چهارمین نشست از سلسله نشستهای «زیست ارتباطی در جهان معاصر» روز سهشنبه 25 آذر با سخنرانی غلامرضا کاشی، عضو هیات علمی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی، در سالن دفاع دکتری دانشکده ارتباطات این دانشگاه برگزار شد. کاشی در این نشست که با حضور اساتید، دانشجویان و دبیرعلمی آن حسین زینالی برپا شد، به موضوع رسانه و تکوین اجتماع مدرن پرداخت. آنچه میخوانید گزارشی از سخنرانی دکتر کاشی در این نشست است.
کتاب «افول و سقوط شاهنشاهی ساسانی» با به چالش کشیدن کلیشههای تاریخی، سقوط ساسانیان را نه یک شکست ناگهانی، بلکه حاصل فروپاشی اتحاد میان «شاهنشاهی مرکزی» و «خاندانهای ممتاز پهلو» (اشکانی) میداند. نویسنده با نقد منابع سنتی و اصلاح گاهشماری فتوحات، معتقد است هویت و بقای ایران همواره در گرو تکثر و توازن قدرت بوده و نادیده گرفتن این تنوع، منجر به افول نهایی شده است.
این نوشتار با نگاهی انتقادی، سیاستهای موسوم به «گفتاردرمانی» دولت در زمینه حذف یارانهها و گرانسازی حاملهای انرژی را به چالش میکشد. نویسنده معتقد است ادعای اختصاص درآمدهای حاصله به دهکهای ضعیف، بدون رعایت قواعد دقیق بودجهریزی و فراتر رفتن از روند متعارف تخصیص، فاقد وجاهت کارشناسی است و در عمل، ماهیت «مشاع» صندوق دولت این تفکیکها را بیاثر میکند. وی با اشاره به وضعیت نامطلوب مناطق نفتی علیرغم مصوبات قانونی، بر شکاف میان «شعار» و «عملکرد» تأکید میورزد.
این نوشتار به بررسی تقاطع هوش مصنوعی و روانشناسی میپردازد و ضمن تبیین ظرفیتهای تکنولوژی در ارتقای دقت تشخیصی و تحلیل دادههای کیفی، نسبت به چالشهای اخلاقی نظیر «ارجاعات واهی» و تهدید صداقت علمی هشدار میدهد. نویسنده تأکید میکند که علیرغم پیشرفتهای ساختاری در شبیهسازی هوش، ماشینها همچنان فاقد توانایی تفکر انتقادی، همدلی و داوری اخلاقی هستند که هسته بنیادین حرفه روانشناسی را تشکیل میدهد. در نهایت، بر لزوم نظارت انسانی و حفظ استانداردهای اخلاقی برای جلوگیری از تبدیل شدن هوش مصنوعی به یک «جعبه سیاه» غیرقابل اعتماد تأکید شده است.
بازگشتگرایان را جا دارد تذکر داد که راه اصلاح و انتخاب تحول، جز این نیست که به جای تمسک و توسل به قدرت و دخیل بستن به سنت، بازاندیشید و جای انسان و تغییر جهان را دید. سروش و اصلاحطلبان دهه ۷۰ چه در ساحت دین و چه عرصه سیاست چنین کردند و هنوز هم، با گذشت سه دهه راه بدیل جدی در برابر مسیر و سیره آنان هویدا نیست.
عباس عبدی مخالف قیمتگذاری حاملهای انرژی است و معتقد است سهم آن باید مستقیماً به مردم واگذار شود. او تأکید دارد که رابطه علّی میان افزایش قیمت بنزین و اعتراضات عمومی وجود ندارد؛ بنزین تنها یک بهانه برای بروز نارضایتیهای انباشته، شکاف دولت-ملت و تورم ناشی از چاپ پول و نقدینگی است. راهحل اصلی، مهار نقدینگی و افزایش بهرهوری است، نه تثبیت غیرمؤثر قیمتها.
جستار حاضر میگوید دموکراسی در ایران برخلاف غرب از دل مبارزات اجتماعی یا طبقاتی زاده نشد، بلکه مفهومی وارداتی بود. مشروطه لحظهای برای طرح آرمانهای آزادیخواهانه ایجاد کرد اما آشوبها و سپس اقتدار رضاشاه آن را عقب راند. پس از فضای باز کوتاهمدت دهه ۱۳۲۰، استبداد پهلوی دوم دوباره چیره شد تا اینکه انقلاب ۱۳۵۷ بهعنوان واکنشی به همین تمرکز قدرت شکل گرفت. پس از جنگ، جامعه شهری و نسل تحصیلکرده مطالبات تازهای را ساخت که در ۱۳۷۶ بروز یافت، هرچند به تحقق کامل دموکراسی نینجامید. چالش اصلی امروز، یافتن چارچوبی است که هم دولتسازی را ممکن کند هم دموکراسیخواهی را.
معصومه ابتکار ریشه آلودگی هوا را در نوسان سیاستها و تخریب برنامههای محیط زیستی (ازجمله در دولت احمدینژاد) میداند که تلاشهای دوره اصلاحات را از بین برد. او تأکید میکند که علیرغم تصویب قانون هوای پاک (با وجود مخالفت گروههای ذینفع)، عدم اجرای آن در دولتهای اخیر به دلیل مدیریت نادرست، تحریمها و ضعف پیگیری، مشکلات را به فاجعه سلامت عمومی تبدیل کرده است. ابتکار راهکار را در تبدیل اجرای این قانون به یک اولویت ملی، تأمین بودجه و مقابله با منافع گروههای خاص میداند.
مقاله استدلال میکند که ناکامی در مهار آلودگی هوا نه صرفاً ناشی از عدم اجرای "قانون هوای پاک"، بلکه ریشه در نقایص ساختاری و بنیادین خود قانون دارد. این قانون با وجود ابلاغ ۸ ساله، به دلیل پراکندگی مسئولیت بین بیش از ۲۰ نهاد (نبود فرماندهی واحد)، ابهام تکالیف (استفاده از عبارات کلی و غیرقابل سنجش)، ضعف ضمانت اجرا (کمهزینه بودن تخلف) و عدم پیشبینی منابع مالی پایدار، عملاً کارآمدی لازم برای حل بحران را ندارد. نویسنده تأکید میکند که تا زمانی که مسئولیتها متمرکز، تکالیف دقیق و ضمانتهای قویتر نشوند، قانون بیش از آنکه راهحل باشد، خود یک "قانون بینفس" و بخشی از مشکل باقی خواهد ماند.
انقلاب سال ۱۳۵۷ و تعیین ساختار نظام جمهوری اسلامی برپایه ایدئولوژی اسلام و قراردادن دین به عنوان عنصر اصلی فرهنگ، سیاست و آموزش رسمی، اساس و پایه همه دگرگونیهای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بعدی قرار گرفت.
کپی رایت © 1405 پیام اصلاح . تمام حقوق وب سایت محفوظ است . طراحی و توسعه توسط IslahWeb