سایت رسمی جماعت دعوت و اصلاح

این نوشتار به بررسی علمی و شرعی روزه‌داری کودکان پرداخته و بر اصل «تدرج» از سن ۵ سالگی تأکید دارد. همچنین راهکارهای تغذیه‌ای برای سحر و افطار کودکان و علائم خطر جسمانی را تبیین می‌کند.

آموزش روزه به کودکان، فرآیندی است که از هفت‌سالگی آغاز گشته و بر سه رکنِ «تدریج در زمان»، «تشویق عاطفی» و «نظارت بالینی» استوار است. هدف، نه شکنجه‌ی جسم، بلکه آماده‌سازیِ روح برای پذیرش مسئولیت‌های بزرگ در سن بلوغ است.

این مقاله به تبیین سه مقصد کلیدی روزه یعنی «پرورش مراقبه و بیداری وجدان»، «تقویت اراده در برابر غرایز» و «نظم‌بخشی به وقت» می‌پردازد و تأکید می‌کند که حقیقتِ تقوا، ضامنِ سلامتِ اخلاقیِ جامعه و رهایی از فساد است.

این مقاله روزه را تمرینی برای دستیابی به آزادی حقیقی از طریق بندگی خدا و رهایی از بندِ شهوات می‌داند. نویسنده با استناد به آیات کفاره و داستان‌های تاریخی، بر این نکته تأکید می‌کند که روزه باید اراده‌ی فردی و جمعیِ امت را برای مقابله با عادت‌های بد و استبداد تقویت کند.

این مقاله بر نقش روزه در یکپارچگی امت از طریق هم‌زمانیِ عبادات و افطارهای جمعی تأکید کرده و خواستار پایان دادن به اختلافات در رؤیت هلال با تکیه بر محاسبات نجومی است؛ همچنین روزه را تمرینی برای «تفکر خلاق» از طریق شکستن عادت‌های روزمره می‌داند.

این مقاله به بررسی راه‌های تربیتی و بهداشتی برای آموزش روزه به کودکان می‌پردازد و بر اهمیت مشارکت دادن آنان در تصمیم‌گیری، تغذیه صحیح در سحر و ایجاد محیطی شاد و معنوی در خانه تأکید دارد.

پیش از این دیدیم که پیشینه­ی شریعت تاریخی در مورد حقوق بشر مربوط به غیرمسلمانان در هم­برهم است. از یک طرف، شریعت حقوق غیرمسلمانان را به رسمیت می‌شناخت و تا جایی که به زندگی، اموال و امنیت شخصی‌شان مربوط می‌شد، از حمایت برابر قانون برخوردار بودند. غیرمسلمانان همچنین از حق آزادی اعتقاد و حق تعیین سرنوشت برخوردار بودند تا جایی که شرایط قانونی و اجرایی آنها اقتضا می‌کرد. از طرف دیگر، فقهای کلاسیک برخی محدودیت‌ها را بر غیرمسلمانان در حوزه­ی طرز لباس پوشیدن، به نمایش گذاشتن نمادهای دینی، ساختن کلیساها در مناطق غالباً مسلمان­نشین، استفاده از اسب و حمل سلاح و غیره تحمیل کردند.

این مقاله به تبیین دو مقصدِ «انسانیت» و «آزادی» در روزه می‌پردازد؛ از یک سو بر درک رنج گرسنگان و انفاق تأکید دارد و از سوی دیگر، روزه را تمرینی برای حاکمیت بر نفس و رهایی از بردگیِ عادت‌ها می‌داند که مقدمه‌ای برای آزادیِ جوامع از استبداد است.

نوشتار حاضر، روزه را نظامی بنیادین برای گذار از «مادی‌گرایی روزمره» به «هویت نورانی» تبیین می‌کند که هدف غایی آن تحقق تقوا است. این فریضه به‌مثابه‌ی یک سپر (جُنّة)، نه‌تنها جسم را از شهوات پاک می‌سازد، بلکه به سبب ماهیتِ پنهانی‌اش، تنها عبادتی است که از ریا مبرّا گشته و مستقیماً به خداوند انتساب یافته است. در نهایت، روزه با مهار رفتارهای تهاجمی و آراستنِ فرد به صفاتِ صمدیّت، موجباتِ سعادتِ دوجانبه (هنگام افطار و لقاء پروردگار) را فراهم می‌آورد.

بحثمان را با مطرح کردن این پرسش که آیا نظم سیاسی مبتنی بر اصول اخلاقی اسلامی قادر به ترویج حقوق بشر است شروع کردیم. چنین استدلال کردیم که منتقدان قانون اسلامی، قضیه‌ای را مطرح کرده‌اند که زنان و غیر مسلمانان همچون مردان مسلمان دارای حقوق برابر نیستند. اما مدارک و شواهد ارائه شده توسط منتقدان شریعت در این زمینه ناقص و ناکافی هستند زیرا باید از خود پرسید که آیا این موارد مشکل­داری که مسلمانان و غیر مسلمانان و همچنین مردان و زنان را از یکدیگر جدا می‌کنند از خود ویژگی‌های ذاتی منابع اسلامی ناشی می‌شوند یا در اثر ناکامی علمای مسلمان برای بسط شریعت تا با شرایط مدرن مطابقت داشته باشند به وجود آمده‌اند. این حالت دوگانه را - حداقل تا اندازه‌ای- می‌توان به این حقیقت نسبت داد که منابع و احکام قانونی اسلامی ظاهراً آیات و احادیثی را که بر برابری تأکید می‌کنند با سایر آیات و احادیثی که تفاوت دینی و جنسیتی را تصدیق می‌کنند با هم جمع می‌کنند.