یکی از مباحثی که در زمان تدوین قانون اساسی جمهوری اسلامی در فضای سیاسی و رسانهای کشور مورد توجه، بحث و گفتوگو و حتی چالش قرار گرفت، مسئله رسمیت مذهب بود. به این ترتیب در قانون اساسی رسمیت مذهب شیعه طرح شد و قانون اساسی مصوب مجلس خبرگان قانون اساسی در مراجعه به آرای عمومی به تصویب رسید. اگرچه در متمم قانون اساسی مشروطه، شیعه به عنوان مذهب رسمی در ایران طرح شده بود:
تعداد مذاهب و فرق اسلامی، بسی بیش از ۷۲ عدد است. این مذاهب و فرقه ها در فقه، کلام، روایات، احادیث و تاریخ با همدیگر اختلاف دارند. در این میان دو مذهب شیعه و سنّی به دلایل عمدتا سیاسی، چند سال است که اختلافاتشان از لای کتابها و کلام علما خارج و به خیابانها و میادین کشیده شده است. هر چند شیعه و سنّی با هم اختلافات زیادی دارند اما جالب توجه است که در میان این دو مذهب، گروههایی وجود دارند که به مذهب مقابل نزدیکتر از سایر گروههای مذهب خویش میباشند. مثلاً گروه زیدیه شیعه به سنّیها نزدیکتر است تا به سایر گروههای شیعه. یا شیعه اثنی عشری به سنّی شافعی نزدیکتر است تا به علوی و نصیری و اهلحقهای شیعه.
پخش فایلی صوتی منسوب به ناصر رزازی خوانندهی محبوب و اسطورهای کرد، مجادلات بی سابقهای در فضای مجازی برانگیخته است. در این فایل که ظاهراً بخشی از مکالمهای صوتی است، رزازی با ستایش از آئین یاری - کیش جوامع یارسان - بیزاری خود از اسلام را برملا میکند.
در توضیح جدیدی که وی پس از جنجال یاد شده داده، به درستی روی خصوصی و سهوی بودن اظهارات قبلی تأکید و پخش آن را دسیسهای برای تخریب خود خوانده است. فارغ از مجادلات پیشگفته که از دو نقطه عزیمت دینی و غیر دینی و بعضاً ضد دینی صورت میپذیرد، خوانش اصل مسئله حاوی دلالتهای سیاسی و جامعهشناختی جالب توجهی است.
تضاد اسلام و کردیت ساخته و پرداخته روشنفکران سده بیستم و حاصل اشتباه راهبردی جریان روشنفکری کردی بود. این اشتباه تحت تأثیر گفتمان باستانگرایی ایرانی دورهی رضاشاه و پس از آن ماتریالیسم گفتمان چپ، رخ نمود و هزینههای زیادی را به جامعه و جنبش کُرد وارد کرد و کماکان میکند. این در حالی بود که سرشت باستانگرانهی ملّیگرایی ایرانی، اگر هم از توجیهات منطقی و زمینههای تاریخی مهمّی برخوردار بود، این زمینهی تاریخی و توجیه کارکردگرایانه دربارهی کردها وجه چندانی نداشت. ناسیونالیسم ایرانی به دلیل سابقهی تاریخی فراوان حکومتهای ایرانی قبل
دگرپذیری از اصول بنیادین زندگی اجتماعی است، که به طور طبیعی، در قالب پذیرش تنوع دین، فرهنگ و اعتقاد و احترام به آزادی بیان و اندیشه خود را نشان میدهد که ریشه در حقوق بشر و کرامت انسانی دارد. مدارا و دگرپذیری از اصولی است که امروز بیش از هر زمان دیگری مطرح است و زندگی جمعی و روابط انسانی به آن نیاز دارند. نادیده گرفتن حقوق دیگران و یا حذف آنان، آسیبهای جبرانناپذیری بر جوامع انسانی وارد میسازد.
دنیایی که در حال جهانیشدن است، دیگر زیستن در کنار یکدیگر با بیتفاوتیِ منفعلانه کافی نیست، بلکه لازمهی مدارا و دگرپذیری، آگاهی و هوشیاری در قبال، تبعیض و تنفر است.
جایگاه سنّت در دین اسلام
قرآن کریم اولین اصل و اساس اسلام، و سنّت پاک، اصل دوم. و جایگاه آن نسبت به قرآن، بیان کننده و توضیحدهندهی آن است. مجملهای قرآن را تبیین و مسائل مشکل آن را بیان و مطلقها را مقید و عامها را تخصیص و مختصرهای آن را بسط میدهد.
خداوند در آیه ٤٤ سوره نحل میفرماید:
﴿بِٱلۡبَيِّنَٰتِ وَٱلزُّبُرِۗ وَأَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ ٱلذِّكۡرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ مَا نُزِّلَ إِلَيۡهِمۡ وَلَعَلَّهُمۡ يَتَفَكَّرُونَ ٤٤﴾ [النحل: ٤٤].
اگر طبیعی است که محوریت متن دینی در زندگی انسان، او را نیازمند «خوانش» و تفسیر چیزی میکند که کثرت و تنوع توضیحات را دربارۀ آن توجیه میکند، پس این نیاز اغلب با عوامل زیادی برخورد می کند که در جهت دهی به فرآیند درک و خوانش این متن تاثیر میگذارند. برخی از آنها مربوط به ایدئولوژی و برخی دیگر مربوط به ذات است، از آنجا که به دلیل تأثیراتی که قدرت بر مفسر - خواننده – را تشکیل میدهد متن را در گرو این مفاهیم می-داند، از این جهت که او خودش را به هر طریقی تابع متن میبیند.
اصطلاح هرمنوتیک در فرهنگ لغات غربی:
دربارهی مفهوم اصطلاح هرمنوتیک
معنای اصطلاح هرمنوتیک چیست؟ آیا هنر تاویل را بیان میکند یا علم تفسیر را؟ این اصطلاح قدیمی است یا جدید؟ رابطه آن با هرمس یا فلسفه هرمسی چیست؟ در این پژوهش به اصطلاح هرمنوتیک می-پردازیم و سعی میکنیم به تعدادی از سوالات در مورد آن پاسخ دهیم تا ماهیت این اصطلاح روشن شود.
اصطلاح هرمنوتیک و فلسفهی هرمسی:
واژهی «هرمنوتیک» عبارت انگلیسی کلمه کلاسیک یونانی «هرمس» است که به معنای (مفسر یا شارح... است، در اسطوره یونانی هرمس، فرستاده خدایان است...
انتقاد برای خدا در آرامش و پایداری مانند شهادت برای خداست؛ نوسانهایی که انتقاد میبینیم خواه در سطح فردی یا اجتماعی علتش آن است که انتقاد در این دو حالت برای خدا نیست. انتقاد برای خدا، ستایش برای خدا، شهادت برای خدا در میان دو کار، گفتن احسنت به کسی که خوب کرده است و تذکر دادن به کسی بد کرده است؛ همهی اینها زیباست و هر چه از سوی خدا باشد زیبا و آرامبخش است. انتقاد برای خدا در زمرهی شهادت برای خداست و شهادت برای خدا را شیطان از عقل و قبل ما زدوده است؛
ساخت روایی در قرآن کریم انواع مختلفی دارد که از زوایای گوناگون می توان آن ها را مورد بررسی قرار داد، از جمله:
نخست: تنوع در ترتيب حوادث
ساخت داستان قرآنی ممکن است بر اساس الگوی متعارف ترتیب حوادث، یعنی از آغاز تا پایان آن باشد و گاهی ممکن است از پایان حوادث شروع شود و گاهی ممکن است از وسط آغاز شود. این تنوع بر اساس انسجام و سیاق کلی سوره است.
از جمله این تنوع روایی داستان طالوت در سوره بقره است که دربارۀ گروهی از بنی اسرائیل صحبت میکند که روزی از یکی از پیامبران خود درخواست کردند
کپی رایت © 1405 پیام اصلاح . تمام حقوق وب سایت محفوظ است . طراحی و توسعه توسط IslahWeb