اشاره: متن زیر، سخنرانی دکتر محسن کدیور از نویسندگان و محققان حوزه دین و فلسفه است. متن برگرفته از جلسات بحثی است که در منزل عبدالله نوری و به مناسبت خواندن دعای کمیل به صورت ماهیانه برگزار میشود و معمولا محلی برای بحث و ارائه تحلیل از وضعیت جاری کشور است. موضوع اسلام و حقوق بشر ، از یک سو برای بسیاری از جمله سنتگرایان مسلمان (شیعه یا سنی)چندان قابل فهم نیست و در مقابل آن معمولا به حالت نفی میایستند ولی برای اصلاح طلبان مسلمان(شیعه و سنی) نه تنها قابل قبول بلکه ضروری بشمار میرود.
نوسازی موضوع این مقاله است که نویسنده تلاش کرده تا ضمن بحث از آن ، به مقایسه نوسازی در اندیشهاسلام و غرب نیز بپردازد. مفهوم نوسازی، همانند دیگر مفاهیم حوزهی انسانی مبتنی بر دانش تئوریک اجتماعی و تجربهی جوامع انسانی در تاریخ گذشته تا امروز است، بنابراین به نظر میرسد که مقایسهی نوسازی با اندیشهی احیاگری در تفکّر اسلامی بدون توجّه به ماهیت کاملاً متفاوت آنها چندان تلاش نتیجهبخشی نباشد. همچنانکه در پایان مقاله نیز نویسنده تنها به ذکر تفاوت معنایی نوسازی در اندیشهی غربی با تفکر اسلامی بسنده میکند و نمیتواند ارتباط مؤثری میان آنها برقرار کند که به عنوان مثال بر پایهی آن نوسازی در جوامع اسلامی با مدلی بومی ولی در قوارهی قرن شکل بگیرد.
دکتر محسن کدیور از محققان حوزهی دین و فلسفه در سخنرانی روز پنجشنبه ۱۴ تیر ۱۳۸۶ در منزل عبدالله نوری به صورت بسیار واضح، ساده و روان به بررسی حقوق بشر از دیدگاه اسلام پرداخته است و از جهاتی متفاوت آن را با منشور حقوق بشر، مصوب مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال ۱۹۴۸ مقایسه و به موارد موافقت و تعارض اندیشههای اسلام سنتی با آن، اشاره نموده است و در مجموع نتیجه گرفتهاند که میان تعالیم دین اسلام و اسناد حقوق بشر رابطهی عموم و خصوص مِن وجه برقرار است؛ به گونهای که برخی از موارد در اسناد حقوق بشر وجود دارند که در تعالیم دین یافت نمیشوند و بالعکس مطالبی در تعالیم دینی وجود دارد که در اسناد حقوق بشر موجود نیستند.
مسئلهی شورا یکی از مسائل بسیار مهم و حیاتی در اسلام است و در این سطور نمیتوان تمام ابعاد آنرا بررسی نمود و لیکن آب دریا را گر نتوان کشید، هم به قدر تشنگی باید چشید.
تست اعتیاد به اینترنت (IAT) یکی از معتبرترین تستهای مربوط به سنجش اعتیاد اینترنتی است که توسط دکتر کیمبرلی یانگ (Kimberly Young) ابداع شده است.
تا پاییز سال1967م میسر نشد استاد مالک بن نبی را از نزدیک ملاقات کنم یا با اندیشههای وی آشنا شوم. در آن زمان به عنوان استادیار در یکی از دانشگاههای ایالت تگزاس آمریکا کار میکردم. در سمیناری که در شرق آمریکا برگزار شد، یک دوست سودانی، نسخهای از کتاب " شروط النهضة" مالک بن نبی را به من داد، آن را در کیفم گذاشتم تا بعداً بخوانم.
روز یکشنبه بخش اول گفتوگو با دکتر عبدالکریم سروش درباره انقلاب فرهنگی را خواندید. آنچه میخوانید بخش دوم این گفتوگو است که به سمینار اسلام و دمکراسی که ابتدای خردادماه در دانشگاه آمستردام برگزار شد و سروش از میهمانان آن بود، میپردازد.
این سمینار به همت دانشگاه آمستردام، مؤسسه ISIM - که به مطالعه اسلام در جهان معاصر میپردازد- و نشریه ZEM ZEMبرگزار شد. محور دوم گفتوگو با دکتر سروش انتقاداتی بود که اخیرا از سوی یوسف اباذری نسبت به گرایش دکتر سروش به عرفان طرح شده بود.
3ـ3. ایمان و شکاکیت:
تبیین رابطهی میان «ایمان» و «شکاکیت» از مسائل مهم در عرصهی علم کلام جدید به شمار میآید. اگر بنیان عقلانیت جدید نوعی « شکاکیت » تلقّی شود، دینداران خردورز لاجرم باید نسبت میان ایمان دینی خود را با این عقلانیت مبتنی بر شکاکیت معلوم دارند.
آیا شکاکیت مخلّ ایمان دینی است؟ آیا مؤمنان میتوانند ایمان خود را در کنار عقلانیتی بدون یقین به نحو سازگار محفوظ نگه دارند؟ به بیان دیگر، آیا مؤمنان میتوانند بدون دست کشیدن از ایمان دینی خود، عقلانیت جدید را به طور کامل بپذیرند و بدان ملتزم باشند؟ آیا شکاکیت میتواند به نوعی در خدمت ایمان دینی در آید؟ پاسخ به این قبیل پرسشها در گرو شناخت مفاهیم شکاکیت، ایمان و رابطهی ایمان با دستگاه اعتقادات دینی است.
آقای دکتر کدیور، از متفکران و دگراندیشان دینی ایران، محور اصلی سخنرانیهای ماهانهی خود را طی سال جاری به موضوع حقوق بشر اختصاص دادهاند. اولین حلقه از این بحث را ایشان با طرح ضرورت موضوع حقوق بشر آغاز کردند. متن این سخنرانی در سایتهای مختلف منتشر شد از جمله در سایت "اصلاح وب" منعکس گردید که پایگاه اینترنتی جماعت دعوتو اصلاح ایران است و به عنوان یکی از جریانهای فعال اهل سنت در ایران شناخته میشود. در نقد دیدگاه دکتر کدیور، آقای دلیر عباسی، نوشتهای را در همین پایگاه منتشر کردند که در واقع میتوان گفت نوعی تقابل با اندیشهی مدرن در کلیت خود بود.
بنا بر گفتههای رسمی و غیر رسمی ، استاد دکتر بشیریه، استاد علوم سیاسی در دانشگاه تهران توسط ریاست دانشگاه تهران از کار برکنار گشته و بازنشست شدهاند. دکترحسین بشیریه را کسانی که به نحوی با مسائل و جنبشهای سیاسی و اجتماعی در ایران سروکار داشته یا در آنها فعالیت داشتهاند، به خوبی میشناسند.
کپی رایت © 1405 پیام اصلاح . تمام حقوق وب سایت محفوظ است . طراحی و توسعه توسط IslahWeb