مقدمه مترجم
دمکراسی و اقتدارگرایی از چالشهای اساسی حوزه سیاسی در کشورهای در حال توسعه محسوب میشود. تجربه بسیار اندک دمکراسی در برابر سابقه تاریخی اقتدارگرایی در بیشتر این کشورها و از جمله در ایران نقش مؤثری در شکلگیری رفتار سیاسی مردم داشته است. رویکرد کنونی جهان در جهت گسترش فضای عمومی یا آنچه به عنوان جامعه مدنی (شامل حوزههای عمومی و خصوصی) در کل شناخته شده است، این کشورها را عملاً در برابر نوعی دوراهی یا تصمیمگیری استراتژیک پیرامون آینده نظامهای سیاسی در حال توسعه قرار داده است. جهان در ابتدای قرن بیست و یکم شاهد برخی تحولات است که در تاریخ گذشته اثر چندانی از آنها نبوده است. حمله آمریکا به عراق تحت عنوان پروژه آزادسازی با هدف سرنگونی سیستم اقتدارطلب حزب بعث و رهبر سرسخت آن، یکی از آنها است.
روشنفکران دینی، طیفی از روشنفکراناند که در پی تبیین فلسفی مولفههای مدرنیته و ربط و نسبت آن با اجزای سنت و مخصوصا اندیشههای دینی هستند. دغدغه بنیادین آنها حل دشواریهای نظری و از میان بردن مشکلات عملی پیش رو برای تحقق تجربه دینی در دنیای کنونی است. یکی از مسائل مطرح در این زمینه جهانی شدن است و آنچه که روشنفکران جهان در حال توسعه را عموما و روشنفکران دینی را به خود مشغول داشته، تبیین پدیده جهانی شدن و بررسی آثار و نتایج آن برای جوامع مذکور است.
نامعقولی جریان سیاست و قدرت در منطقه ، مرا یاد جمله پایانی یادداشتی که احمد زیدآبادی درمورد درگیریهای فلسطین در چند روز گذشته نوشته بود انداخت که:"دریغ و آه که افراطگرایی و خشونت در دنیای اسلام به فضیلت تبدیل شده و اندکی بلوغ فکری وسیاسی حکم کیمیا پیدا کرده است!" این سخن را بسیار بحق دیدم. چرا که نه تنها فلسطین، که بیشتر کشورهای منطقه درگیر آشوبهای فرقهای و مذهبی هستند. البته باید تأکید کرد که این امر فقط دامن جریانهای دینی – اسلامی را نگرفته است.
اشاره: متن زیر، سخنرانی دکتر محسن کدیور از نویسندگان و محققان حوزه دین و فلسفه است. متن برگرفته از جلسات بحثی است که در منزل عبدالله نوری و به مناسبت خواندن دعای کمیل به صورت ماهیانه برگزار میشود و معمولا محلی برای بحث و ارائه تحلیل از وضعیت جاری کشور است. موضوع اسلام و حقوق بشر ، از یک سو برای بسیاری از جمله سنتگرایان مسلمان (شیعه یا سنی)چندان قابل فهم نیست و در مقابل آن معمولا به حالت نفی میایستند ولی برای اصلاح طلبان مسلمان(شیعه و سنی) نه تنها قابل قبول بلکه ضروری بشمار میرود.
نوسازی موضوع این مقاله است که نویسنده تلاش کرده تا ضمن بحث از آن ، به مقایسه نوسازی در اندیشهاسلام و غرب نیز بپردازد. مفهوم نوسازی، همانند دیگر مفاهیم حوزهی انسانی مبتنی بر دانش تئوریک اجتماعی و تجربهی جوامع انسانی در تاریخ گذشته تا امروز است، بنابراین به نظر میرسد که مقایسهی نوسازی با اندیشهی احیاگری در تفکّر اسلامی بدون توجّه به ماهیت کاملاً متفاوت آنها چندان تلاش نتیجهبخشی نباشد. همچنانکه در پایان مقاله نیز نویسنده تنها به ذکر تفاوت معنایی نوسازی در اندیشهی غربی با تفکر اسلامی بسنده میکند و نمیتواند ارتباط مؤثری میان آنها برقرار کند که به عنوان مثال بر پایهی آن نوسازی در جوامع اسلامی با مدلی بومی ولی در قوارهی قرن شکل بگیرد.
دکتر محسن کدیور از محققان حوزهی دین و فلسفه در سخنرانی روز پنجشنبه ۱۴ تیر ۱۳۸۶ در منزل عبدالله نوری به صورت بسیار واضح، ساده و روان به بررسی حقوق بشر از دیدگاه اسلام پرداخته است و از جهاتی متفاوت آن را با منشور حقوق بشر، مصوب مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال ۱۹۴۸ مقایسه و به موارد موافقت و تعارض اندیشههای اسلام سنتی با آن، اشاره نموده است و در مجموع نتیجه گرفتهاند که میان تعالیم دین اسلام و اسناد حقوق بشر رابطهی عموم و خصوص مِن وجه برقرار است؛ به گونهای که برخی از موارد در اسناد حقوق بشر وجود دارند که در تعالیم دین یافت نمیشوند و بالعکس مطالبی در تعالیم دینی وجود دارد که در اسناد حقوق بشر موجود نیستند.
مسئلهی شورا یکی از مسائل بسیار مهم و حیاتی در اسلام است و در این سطور نمیتوان تمام ابعاد آنرا بررسی نمود و لیکن آب دریا را گر نتوان کشید، هم به قدر تشنگی باید چشید.
تست اعتیاد به اینترنت (IAT) یکی از معتبرترین تستهای مربوط به سنجش اعتیاد اینترنتی است که توسط دکتر کیمبرلی یانگ (Kimberly Young) ابداع شده است.
تا پاییز سال1967م میسر نشد استاد مالک بن نبی را از نزدیک ملاقات کنم یا با اندیشههای وی آشنا شوم. در آن زمان به عنوان استادیار در یکی از دانشگاههای ایالت تگزاس آمریکا کار میکردم. در سمیناری که در شرق آمریکا برگزار شد، یک دوست سودانی، نسخهای از کتاب " شروط النهضة" مالک بن نبی را به من داد، آن را در کیفم گذاشتم تا بعداً بخوانم.
روز یکشنبه بخش اول گفتوگو با دکتر عبدالکریم سروش درباره انقلاب فرهنگی را خواندید. آنچه میخوانید بخش دوم این گفتوگو است که به سمینار اسلام و دمکراسی که ابتدای خردادماه در دانشگاه آمستردام برگزار شد و سروش از میهمانان آن بود، میپردازد.
این سمینار به همت دانشگاه آمستردام، مؤسسه ISIM - که به مطالعه اسلام در جهان معاصر میپردازد- و نشریه ZEM ZEMبرگزار شد. محور دوم گفتوگو با دکتر سروش انتقاداتی بود که اخیرا از سوی یوسف اباذری نسبت به گرایش دکتر سروش به عرفان طرح شده بود.
کپی رایت © 1405 پیام اصلاح . تمام حقوق وب سایت محفوظ است . طراحی و توسعه توسط IslahWeb