اشاره: بدون تردید عبدالکریم سروش نقشی ماندگار در عرصهی فرهنگ دینی ایران پس از انقلاب اسلامی برجا نهاده است، و کارنامهی علمیو فرهنگی او نمونهی خوبی از توازن میان تعهد علمیو حساسیت اجتماعی است. در این میان خصوصاً کتاب «قبض و بسط تئوریک شریعت» او نگاه جامعهی دینی فرهیختهی ایرانی را به مقوله دین دگرگون ساخت، و امکانی تازه برای تجدیدنظر در آموزههای دینی و تجدید بنای اندیشه اسلامی فراهم آورد.
ترجمهی: پیروز ایزدی
مقدمه:
شاید جای چندان شگفتی نباشد که مفاهیم نظری ارایهشده توسط یکی از برجستهترین فلاسفهی اجتماعی زمانهی ما، در مطالعهی اینترنت به کار گرفته شده است. مفاهیم نظری مزبور، تبیینی روشن و واقعی از چگونگی تخریب درونی دموکراسی به دست میدهند، حتی این اواخر، واضع آنها با استفاده از این مفاهیم در صدد ارایهی رهنمودهای هنجاری برای برونرفت از بنبستی برآمده که پیشینیان او مطرح کرده بودند.
ترجمه: محمد ملازاده- بانه
عقلگرایی غربی و دینستیزی
عقلانیت غربی بر محور دینستیزی و نفی غیب و عقیده و شریعت و اخلاق دینی در دَوَران است. متفکران غربی هرگاه واژه عقلگرایی به زبان میآورند آن را بر نوعی معرفت پیرامون هستی، زندگی و انسان اطلاق میکنند که بطور کلی عاری از بینش ایمانی میباشد. به دیگر تعبیر در عقلانیت غربی جایی برای ایمان و بینش ایمانی وجود ندارد. یا چنانکه «انطون فرغوت» در کنفرانس دیالوگ غربی اروپایی [اسلامی مسیحی] راجع به دین و سکولاریسم در اروپای جدید میگوید:
حمد و سپاس سزاوار خدایی است که ما را به اسلامِ مقدس راهنمایی نمود و به سبب نورهای هدایتگر خود، به ما ارزش بخشید و دینش را عامل تزکیه قلبها قرار داد و به نورهای خود نفسها را منور گردانید. درود و سلام بر برگزیدهای که برای جهانیان مایهی رحمت است تا آیات پروردگار را بر ما بخواند و ما را «تزکیه» دهد، و کتاب و حکمت را به ما بیاموزد. پس رحمت و برکات خدا بر او، و همچنین بر یاران برگزیده و آلنیکوکارش و کسانی باد که به نیکویی از آنان پیروی کرده و میکنند
چیزی که نحوه زندگی انسانها را مشخص میکند، تفسیر و نوع دیدشان نسبت به وقایع بیرونی است نه خود آن وقایع.
سرمنشأ مثبتاندیشی از باورهای ما میآید. باورها و اعتقادات هر فرد و نوع برداشتش از زندگی و وقایع آن است که او را به سمت و سوی خوشبختی و یا بدبختی میبرد. هر اتفاقی که در زندگی ما پیش میآید از نظر ما یا خوشایند است یا ناخوشایند. پس هرامری میتواند باعث خوشحالی و خوشبختی ما و یا باعث ناکامی و ناراحتی ما شود.
چه تضمینی هست اطلاعاتی که روی وب منتشر میشود توسط دیگران بهطور غیرمجاز کپیبرداری و باز انتشار نشود؟
اگر موسیقی یا فیلم یا کلیپی روی شبکه اینترنت منتشر شود چه قوانین و مقرراتی حفاظت از حقوق تولیدکنندگان این آثار را تضمین میکند و اگر کسی یا دستگاه و گروههایی چنین اعمالی را مرتکب شوند چه تدابیری برای پیگرد قضایی آنها اتخاذ میشود؟
روزنامهنگاران در هزاره جدید دیگر نمیتوانند برای اطلاعاتی که عموم باید بدانند تصمیم بگیرند، بلکه تلاش میکنند که مخاطبان آن را بپذیرند. اینترنت به عنوان یک منبع خبری اصلی یا مهم در عصر حاضر شناخته شده است.
برای نمونه مرکز پژوهشی پی ای دبلیو PEW اعلام کرده است که یک روز عادی بیش از 50 میلیون امریکایی خبرها را از طریق وب دنبال میکنند. انجمن روزنامهنگاری امریکا NAA هم گزارش کرده است که در سال 2008 حدود 112 میلیون نفر در طول سه ماه از سایتهای خبری آنلاین بازدید کردهاند. در یک نظرسنجی سراسری، حدود 24 درصد از امریکاییها گفتند که اینترنت منبع اصلی دریافت خبری آنها است. این در حالی است که 44 درصد از آمریکاییها حداقل هفتهای یکبار خبرها را از منابع آنلاین دریافت میکنند.
1. عبدالکریم سروش دست کم برای یک دهه خلاّقترین، بحثانگیزترین و جذّابترین روشنفکر ایرانی بود. این خلاقیت جذّاب با انتشار سلسله مقالات «قبض و بسط تئوریک شریعت» در سال ۱۳۶۷ شکوفا شد و با انتشار مقالهی مهم «بسط تجربه نبوی» در سال ۱۳۷۶، در گرد و غبار روزگار پرجوش و خروش پس از دوم خرداد هفتاد وشش به اوج رسید اما کمتر دیده شد. در این یاداشت کوتاه تلاش میکنم با مدد گرفتن از پارهای پژوهشها در قلمرو «روانشناسی جذّابیت» به این پرسش پاسخ دهم که چرا اندیشههای این روشنفکر برای من، و بسیاری از دوستان من، جذّاب بود.
گفتوگوی سروش دباغ و رضا خجسته رحیمی با نوید بازرگان
«با نوید بازرگان در خصوص دیدگاههای پدر در آخرین سخنرانی و برخی حرف و حدیثها بر سر آن به گفتوگو نشستیم و بحثمان به مشی سیاسی پدر و تلقی لیبرالیستی از فکر او نیز رسید. در ادامه متن گفتوگوی ما با نوید بازرگان فرزند مهدی بازرگان در مجله مهرنامه را میخوانید»
گفتوگوی سروش دباغ و رضا خجسته رحیمی با نوید بازرگان
«با نوید بازرگان در خصوص دیدگاههای پدر در آخرین سخنرانی و برخی حرف و حدیثها بر سر آن به گفتوگو نشستیم و بحثمان به مشی سیاسی پدر و تلقی لیبرالیستی از فکر او نیز رسید. در ادامه متن گفتوگوی ما با نوید بازرگان فرزند مهدی بازرگان در مجله مهرنامه را میخوانید»
اشاره: «پدر عزیزم بگذار بگویم که بارها حسرت آنرا خوردم که ای کاش در آن لحظات که درخت تناور عمرت بر زمین میافتاد، در کنارت بودم و در آن آخرین فرودگاه، پیکر ترا در آغوش میگرفتم. کاش آخرین نفسهای پربرکت ات را شاهد بودم و کاش جملهای را که هیچگاه به ادای آن قادر نشدم در آن زمان قبل از آنکه پلکهایت برای همیشه بسته شود، به یک نفس میگفتم: پدر کاش میدانستی که تا چه اندازه ترا دوست داشتم». این جملات از آن نوید است در مقالهای که چند ماه پس از هجرت پدر نوشت. تراژدی مرگ پدر بسیار سخت است اما گویی این تراژدی برای نوید بسی سختتر بوده است، فرزندی که چادر حرمت همیشه میان او و پدرش فاصله میانداخته تا آنجا که او حتی از بوسیدن دست پدر آنگاهی که بدن سردش در کنار حیاط حسینیه ارشاد و در زیر چادری آرمیده بود نیز ابا و پرهیز داشته است. با نوید بازرگان در خصوص دیدگاههای پدر (مهدی بازرگان) در آخرین سخنرانی و برخی حرف و حدیثها بر سر آن به گفت و گو نشستیم و بحثمان به مشی سیاسی پدر و تلقی لیبرالیستی از فکر او نیز رسید. در ادامه متن گفت و گوی ما با نوید بازرگان فرزند مهدی بازرگان در مجله مهرنامه را میخوانید.
پیشگفتار
به نام خدایی که انسان را از نطفهای پست و بیارزش بیافرید و روش زیستن را به او آموخت و مسیرهای سخت و پرپیچ و خم و طاقتفرسا را برایش هموار ساخت، و او را در این جهان هستی قرار داد تا بهرهگیری از ارشاد ایزدهستی و توانایی که به او بخشیده است، به حیاتش جهت بخشد، و پیامبران را که مشعلهای هدایت هستند، برای زندگی بهتر انسان در دو جهان مبعوث کرد.
کپی رایت © 1405 پیام اصلاح . تمام حقوق وب سایت محفوظ است . طراحی و توسعه توسط NamooDev