سایت رسمی جماعت دعوت و اصلاح

اشاره:  سیاست از دیرباز در زندگی بشر حضوری فعال داشته است؛ از این‌‌‌رو، تفکر درباره‌‌‌‌‌‌ی آن، سابقه‌‌‌ای طولانی دارد. علمای دینی مسلمان نیز در هر سده بنا بر اوضاع و احوال روزگار خود آن را تفسیر و تعبیر کرده‌‌‌اند، یکی از این بزرگان، ابوحامد محمد غزالی است که یکی از بزرگترین و اصیل‏ترین متفکران، نه در جهان اسلام بلکه در تاریخ تفکر بشر است. وی از مشهورترین و مؤثرترین متفکران عالم اسلام است که به ‌‌‌حجة‏الإسلام شهرت یافته و در عرصه ‌‌‌مسایل فقه سیاسی اسلام صاحب نظریات بدیع و بی‌‌‌بدیلی است. ‌‌‌حجة‏الإسلام با توجه به نگرش ویژه‌‌‌ی خود از اسلام، جامعه‌‌‌ای آرمانی و ایده‌‌‌آل را تصویر می‌‌‌کند و در آن بیش از هر چیزی، نیروهای آن جامعه را مورد توجه قرار داده است. اگر آثار غزالی را به عنوان گنجینه و مخزنی واکاویم در می‌‌‌یابیم که وی در دو جنبه‌‌‌ی تئوری و عملی سیاست دخالت کرده است. در این جستار، اجمالاً و ایجازاً به بررسی نگرش غزالی درباره‌‌‌ی سیاست از لا‌‌‌به‌‌‌لای آثار وی می‌‌‌پردازیم.

نویسنده‌: احمد وهابی*

شگفتی‌های جهان هستی در اعماق دریاها و خشکی‌ها و سرتاسر این جهان پهناور بسیار فراوانتر از آن است که انسان بتواند آنها را ذکر نماید و فقط خالق هستی جل جلاله می‌تواند آنها را وصف نماید؛ آنجا که در آیه‌ی 27 سوره لقمان می‌فرمایند: «وَلَوْ أَنَّمَا فِی الأرْضِ مِنْ شَجَرَةٍ أَقْلامٌ وَالْبَحْرُ یَمُدُّهُ مِنْ بَعْدِهِ سَبْعَةُ أَبْحُرٍ مَا نَفِدَتْ کَلِمَاتُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِیزٌ حَکِیمٌ» اگر همه درختانی که روی زمین هستند قلم شوند و دریا (برای آن جوهر شود) و هفت دریا کمک این دریا شود ( و با آن مخلوقات خدا یادداشت گردد، قلم‌ها می‌شکنند و مرکبها می‌خشکند ولی) مخلوقات خدا پایان نمی‌یابند. به حقیقت خداوندعزیز و حکیم است( می‌داند چه چیزهایی را باید بیافریند و چگونه بیافریند)...

دین و عقلانیت یکی از موضوعاتی که از دیرباز و به ویژه در دوران اخیر، همواره ذهن و ضمیر دانشمندان را به خود مشغول داشته ربط و نسبت دین – در تمام ابعاد و ساحتهایی که برای آن می‌توان تصور کرد- با انگار‌ه‌ی عقل و عقلانیت است. عرصه‌ی دین پژوهی آکنده از پرسشهای نو به نو و گونه گون در این زمینه است. مشکل رابطه‌ی بین عقل و نقل از مشکلات مهم و اساسی در تاریخ فکر و اندیشه‌ی اسلامی‌ بوده و بین اهل حدیث با متکلمین به طور عام و معتزله به طور اخص اختلافات زیادی در این باره وجود دارد.

نویسنده: استاد راشد غنوشی
مترجم: حسین صابری

اگر شورا و مفاهیم مترادف آن چون امر به معروف و نهی از منکر و نصیحت حکمرانان بیانگر قاعده‌ای اساسی در ساختار حکومت اسلامی باشد آیا این امکان وجود نخواهد داشت که احزاب مناسب‌ترین چهارچوبی باشند که در آن انسان‌های مؤمن بر ایفای سهم خود در امور عمومی تمرین می کنند و توانمند می‌شوند؟

نویسنده‌: آرش نــراقى*

زندگی مولانا از همان اوان کودکی تا حدود سن ۳۴ سالگی بک‌سره در در به دری و کوچ سپری شد. مولانا در بخش عمده‌ای از زندگی خود، خصوصاً در ایامی که شاکله‌ی اصلی روح و منش وی شکل می‌گرفت، «مسافری آواره» بود.
هر گاه که آن کودک خراسانی به کویی دل می‌بست؛ و با کودکان کوی و برزن انسی می‌گرفت، بانگ رحیل برمی‌خاست؛ و کاروان به سوی دیاری تازه، شهری غریب و مردمانی بیگانه می‌شتافت. این کودک خراسانی هرگز مجال نیافت که در جایی ریشه بدواند.

ارتباط فلسفه‌ی دین با علوم دیگر فلسفه‌ی دین با همه‌ی علومی که به نحوی با دین نسبت و ربط دارند در ارتباط است و در عین اینکه از جنبه‌ی تعلق داشتن به دین با آنها همانندی دارد، از جنبه‌های دیگر از آنها متمایز است.

هرگز از مرگ نهراسیده‌ام
نویسنده‌: زهرا سلیمانی‌اقدم

متن پیش رو حاصل تلاش من برای تبیین و بررسی اتانازی در دستگاه اخلاقی کانت است. اتانازی یا مرگ مشفقانه دو وجه متمایز دارد که در هر دو وجه انسان را دچار مشکل و تردید می‌کند؛ یکی وجه عاطفی این عمل است و دیگری وجه عقلانی آن. البته من در این متن خواهان بررسی وجه عقلانی آن هستم و برای این منظور فلسفه اخلاقی مناسب تر از فلسفه اخلاق کانت ندیدم.

نویسنده‌: احمد نراقی

عمل یا سلوک دینی
1. ظاهرترین و عامترین وجه دین، اعمال و مناسک دینی است. به بیان دیگر، پژوهشگر در مواجهه با یک جامعه‌ی دینی، نخست با آداب و شعائر و مناسک دینی روبرو می‌شود. این شعائر، طیف وسیعی از افراد جامعه‌ی دینی را در بر می‌گیرد و به نظر می‌رسد که نخستین و مهمترین وجه تمییز جوامع دینی از غیر دینی و نیز جوامع دینی از یکدیگر، نوع مناسک و شعائر و آداب جاری در میان آنهاست. اهمیت این وجه از دین چندان است که پاره‌ای از جامعه‌شناسان دین، گوهر واقعی دین را اعمال و مناسک دینی دانسته‌اند[1].

 چکیده
هنری سیجویک (Henry Sidgwick) خودگرایی (egoism) را نظریه ای اخلاقی می‌داند که شبیه با سودگرایی (utilitarianism) است. سودگرایان بر آن هستند که فرد باید در صدد حداکثر کردن خیر و خوبی همه انسان ها در جهان باشد. در عوض، خودگرایان معتقدند که تنها خوبی ای که فرد باید در نهایت به دنبال آن باشد، خوبی خود اوست.

نویسنده‌: احمد نراقی

نظام اعتقادات دینی
معقولیت نظری نظام اعتقادات دینی
1. نظام اعتقادات دینی، مجموعه‌ای از گزاره‌هاست که اساساً ناظر به تجربه‌ی دینی و حاکی از آن است و نهایتاً مبنای عمل دینی واقع می‌شود. نظام‌مندی این مجموعه از گزاره‌ها به معنای آن است که اولاً، گزاره‌های این مجموعه باید با یکدیگر ربط منطقی داشته باشند یا دست کم میان آنها ناسازگاری درونی وجود نداشته باشد؛ و ثانیاً، میان این مجموعه از گزاره‌ها و سایر نظامهای اعقتادی شخص نیز نباید تناقضی وجود داشته باشد.