1. به بۆنهی کارهساتی بۆمبارانی کیمیایی شاری ههڵهبجهی شههید، شاعیر و ئهدیبی کورد، جهماڵ حهبیب الله "بێدار"، کۆمهڵه هۆنراوهیهکی له ژێر ناونیشانی "ناڵهی ههڵهبجه" له ساڵی 1368 ههتاویدا بڵاو کردهوه. له سهر داوای کاک جهمال، پێشهکیهکم بۆ نووسی. ئه توانم بڵێم دهرده دڵێ بوو، به بۆنهی ئهو کارهساته دڵتهزێنهوه – وهک پێشهکی نووسیم-.
ئوم سولهیم كێیه؟
موسڵمانان بۆ کوشتار و خوێنڕشتن لهشکهرکێشيان نهکردوه،چون ئامانجی ئهوان پهره پێدانی دينی يهکتاپهرهستی و بڵاوکردنهوهی سوڵح،دادپهروهری و نهرم و نيانی بوو. له قورئانی کهريم و ياسا شهڕعييهكان به کهمی ڕستهی«اقتلوهم :ئهوان بکوژن» هاتووه، بهڵام وشهی«قاتلوهم » زۆر به کار هاتووه .
عەبدولڕەحمان پیرانی ساڵی ١٩٥٤ لە شارۆچکەی رەوانسەری پارێزگای کرماشان لەدایک بووە. ساڵی ١٩٩٣ بەکالریۆسی زانستە شەرعییەکانی لە زانکۆی تاران وەرگرتووە. ساڵی ١٩٩٧ بەکالریۆسی یاسای لە زانکۆی تاران وەرگرتووە. ساڵی ٢٠٠٣ ماستەری یاسای دەستووری لە زانکۆی نیلەین "النیلین" لە سودان وەرگرتووە. لە هەمان زانکۆ دکتۆرای لە یاسا نێودەوڵەتییەکان وەرگرتووە. ساڵی ١٩٩١ بە ئەمینداری گشتی جەماعەتی دەعوەت و ئیسڵاحی ئێران هەڵبژێردراوە. لە کۆنگرەی ساڵەکانی ٢٠٠١ و ٢٠٠٦ی جەماعەتی دەعوەت و ئیسڵاح، سەرلەنوێ وەک ئەمینداری گشتی ئەو حیزبە دەنگی زۆرینەی هێناوەتەوە و لە پۆستەکەی خۆی بەردەوام بووە.
ناسنامه ناوی عهبدوڵڵا کوڕی زوبهیری کوڕی عهوام، که پێیان دهکوت ئهبوو خوبهیبی قوڕهیشی ئهسهدی، یهكهم مناڵ له موهاجیران بوو که پاش هیجرهت له شاری مهدینهی له دایکبوو. باوکی زوبهیری کوڕی عهوامه که ناسناوی حهواری (یارو و یاوهر)ی ڕهسووڵی خوا (د.خ) به دهستهێناوه و کوڕه پوری پێغهمبهری ئازیزه.
بهخشندهو لێبوردهیی خوای پهروهردگاربۆئهوکهسانهی قهڕز بهخهڵك دهدهن. عَنْ حُذَيْفَةَ (ڕهزای خوای لێبێت) قَالَ قَالَ: رَسُولُ اللَّهِ(صلی اللهعلیهوسلم) «تَلَقَّتِ الْمَلاَئِكَةُ رُوحَ رَجُلٍ مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ، فَقَالُوا: أَعَمِلْتَ مِنَ الْخَيْرِ شَيْئًا قَالَ: لاَ قَالُوا: تَذَكَّرْ.
نیمهڕۆی ڕۆژی یهکشهممه 17ی جۆزهردان، ئهحمهدی قازی، نووسهر، ڕۆژنامهوان، لێکۆڵهر و وهرگێڕی کورد له نهخۆشخانهی ئازادی تاران بهھۆی نهخۆشی شێرپهنجهوه کۆچی دوایی کرد. ئهحمهدی قازی ساڵی 1315ی ھهتاوی له شاری مەھاباد له دایکبوو و له زانکۆی تاران له بهشی زمان و ئهدهبیاتی ئینگلیسی لیسانسی وهرگرت و دوای کۆچی مامۆستا ھێمن موکریانی له ساڵی 1365، بۆ ماوهی 20 ساڵ بووه سهردهبیری گۆڤاری «سروه» و له ماوهی ژیانی ئهدهبی خۆیدا، چهن شاکاری ئهدهبی جیھان وهک «دۆن کیشۆت» و «گیل گهمێش»ی وهرگێڕایهوه سهر زمانی کوردی.
پێغهمبهر(صلی الله علیه وسلم) چهند نيشانهيهكى بۆ ڕوون كردووينهتهوه كه به نيشانهى عاقيبهت خێرى داوهته قهڵهم و ئهگهر به ههر موسوڵمانێكهوه بينرا هيوا وايه كه ئهو موسوڵمانه بهههشتى بێت، وه له دنيادا دهردهچێت بهو نيشانانه دهزانرێت كه ئهوه بهههشتى يه، سهرهتا پێغهمبهر(صلی الله علیه وسلم) پێمان ڕادهگهيهنێت كه كۆتايى كارهكانمان گرنگه لاى خواى گهوره، وهكو پێغهمبهر(صلی الله علیه وسلم) دهفهرمووێت : «إنما الأعمال «بخواتيمها» كالوعاء إذا طاب أسفله طاب أعلاهُ» «وإذا فسد أسفله فسد أعلاه»(1).
ئیسلام، سیاسهتی چاکسازی خۆی له ناو خۆی موسڵمانان و ههروهتر له پێوهندی لهگهڵ غهیری موسڵمانان، لهسهر بنهمای ئاشتی و تهبایی داناوه.ههر بۆیه، ئاشتی نهریتێکی سهرهکیه که کۆمهڵگای مرۆڤایهتی بۆ هاوکاری و یهكناسین و بڵاو کردنهوهی خێر و چاکه ئاماده دهکات و ههر لهبهر ئهم هۆیه تهنیا ویستی ئیسلام له غهیری موسڵمانان ئهوهیه که بۆ دهعوهت و بانگهێشتی موسڵمان، بهرگر دروست نهکهن چون ئهگهر غهیری ئهمه بێت شێواوی و گرفتهکان ساز دهبن. ئیسلام لهوهیکه ئیجبار و زۆری، ئامرازی بانگهواز و بڵاو کردنهوهی ئامۆزهکانی بێت، به تهواوی بێزاره.
ڕۆڵی پهروهردهكردنی منداڵ گرنگترین كاره له ههموو كۆمهڵگایهكدا، چونكه منداڵان داهاتووی ئێمهن و دایك و باوكانیش زۆرترین كاریگهریان لهسهر ههڵسوكهوتی ئهوان ههیه. زۆرێك له دایك و باوكان له ههوڵ و گهڕاندان بۆ دۆزینهوهی رێگه چارهیهك، بۆ ئهوهی بتوانن لهو رێگهیهوه بیسهلمێنن كه دایك و باوكێكی باشن.
کۆپی ڕایت 1405 پهیامی ئیسلاح. ھەموو مافێکی ئەم ماڵپەڕە، پارێزراوە. ئامادەکردن و پهرهپێدان لەلایەن IslahWeb