اندیشه

حقّ زندگی، امنیّت و سلامتی

نویسنده: 
محمد غزالی مصری

رسول خدا - صلّی الله علیه وسلّم- فرمود: «دَخَلَتِ امْرَأَةٌ النَّارَ فِي هِرَّةٍ رَبَطَتْهَا فَلَا هِيَ أَطْعَمَتْهَا وَلَا هِيَ أَرْسَلَتْهَا تَأْكُلُ مِنْ خَشَاشِ الْأَرْضِ حَتَّى مَاتَتْ»: زنی به خاطر آن که گربه‌‌‌ای را زندانی کرده بود، نه به آن غذا می‌‌‌داد و نه رهایش می‌‌‌کرد که از گیاهان تغذیه کند وارد جهنّم شد.

پیامبر اسلام فرموده است: 

«أن رجلا أصابه ظمأ شديد فنزل بئرا ليرتوى من مائها فلما خرج منها رأى كلبا يلهث يلحس الثرى من العطش

پیامبر اسلام، عدالت و خشونت

نویسنده: 
سروش دباغ

سرّ اینکه این مبحث را انتخاب کرده‌ام، حوادثی است که در سالیان اخیر در پیرامون ما رخ داده است. مشخّصاً آنچه به حوادث تروریستی موسوم است و از دهه‌های پیش سر بر آورده تا اتّفاق مهمّ ١١ سپتامبر ٢٠٠١ و انفجار برجهای دوقلوی نیویورک که فصل جدیدی را در روابط بین‌المللی و رابطه‌ی میان جهان اسلام و غرب به‌ویژه امریکا رقم زد. لشکرکشی‌های امریکا به دو کشور افغانستان و عراق، زمینه‌ساز حوادث بعدی شد.

در گرماگرم گفتمان نوگرایی دینی: الازهر و دار الافتای مصر با برابری میراث مخالفت کردند

نویسنده: 
شبکه‌ی الجزیرة
ترجمه: 
وفا حسن‌پور

رسانه‌های مصری اخیراً به جدالی مشغولند که میان سیسی و الازهر در خصوص سنّت نبوی و نوگرایی گفتمان دینی رخ داده است. 

هیأت کبار علمای الازهر شریف و دار الافتای مصر به دعوای برابری زن و مرد در میراث که بازارگرمی رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی شده بود پایان داد. این دعوا در مصر پس از آن آغاز شد که دولت تونس قانون برابری در میراث را تصویب کرد. 

حقوق شهروندی در اسلام

به مناسبت ولادت با سعادت پیامبر گرامی اسلام حضرت محمّد –صلّی‌الله علیه وسلّم– حقوق شهروندی در اسلام را با استناد به آیات متعدّد قرآن کریم که همه‌ی شهروندان را صرف نظر از ویژگی‌های رنگ، دین، نژاد، قومیت، زبان، منطقه‌ی جغرافیایی و عقیده‌ای سیاسی و به صرف انسان بودن مستحقّ بهره‌مندی حقوقی می‌داند که امروزه به حقوق بشر و شهروندی شناخته می‌شود؛ حقوقی انسانی و اساسی که حوزه‌های مختلف زندگی شهروندان را شامل شده

نسبت میان اسلام و سیاست از دیدگاه علامه ریسونی

نویسنده: 
دکتر وصفی عاشور

برخی از تحلیل‌‌‌گران، علاّمه دکتر احمد ریسونی را به شدّت مورد حمله قرار می‌‌‌دهند به گمان این‌که وی منکر سیاست و خلافت در اسلام است. گاهی او را با علی عبدالرّازق مقایسه می‌‌‌کنند که منکر ارتباط اسلام با سیاست و حکومت بود. امّا چکیده‌‌‌ی سخن استاد ریسونی این است که اسلام نظام مفصّلی برای سیاست و حکومت تدوین نکرده است بلکه آن را به اجتهاد مستمرّ و تحوّلات زمانی واگذار کرده است.

چند عامل در ثبات عقیدتی جوان مسلمان معاصر

نویسنده: 
محمد خان

ایمان آن‌گاه ارزش دارد که با فهم عمیق عقلی و اطمینان قلبی حاصل شود و از شک به یقین برسد. ابراهیم(ع) کسی که خداوند به او ملکوت آسمان و زمین را نشان داده بود و با جبرئیل در ارتباط بود و خلیل الهی امّا در مورد دنیای پس از مرگ از خداوند می‌پرسد و دلیل می‌خواهد چون هنوز برایش واضح نشده است. خداوند از او می‌پرسد آیا به من ایمان نداری؟ ابراهیم کماکان به دنبال اقناع عقلی است و می‌گوید: می‌خواهم قلبم مطمئن  شود. پروردگار نقش دیکتاتور را بازی نمی‌کند

خاورمیانه و نیاز جدّی به عقل خودبنیاد

نویسنده: 
خالد شیخی- سقز

یکی از مهمّ‌ترین راه‌ها برای رهایی یک جامعه از شرّ حیات نامدنی، تولید و تربیتِ انسان خودبنیاد است. موتورِ محرّکه‌ی تصمیمات، اعمال و رفتار انسان خودبنیاد، عقل خودبنیاد اوست. عقل خودبنیاد ریشه در فعّالیّتهای فکری فرد و تلاش مطالعاتی وی دارد. به بیان دیگر بذرِ عقلِ خودبنیاد از راه مطالعه‌ی مُستمر و روشمند فاعل شناسا کشف و شکوفا می‌شود. عقل خودبنیاد بسان درختی می‌ماند که توسّط خود فرد، کاشته می‌شود، آبیاری و مراقبت می‌شود، برگ و بار می‌گیرد و معنا می‌یابد.

دین به مثابه‌ی یک تهدید

نویسنده: 
عبدالجبار رفاعی

بسیاری از متدیّنان درد و دغدغه‌ی دین ندارند و متأسّفانه نیازهای اساسی خود که دین از عهده‌ی آن بر می‌آید را به دین عرضه نمی‌کنند، بلکه در تلاشند تا روش‌های مختلف دین‌ورزی و شکل‌دهی به افکار و توصیفهای گوناگون خود از وقایع را بر دین تحمیل کنند؛ به‌گونه‌ای که همخوانی تامّ و تمامی با روحیات شخصی، محیط زندگی و فرهنگی که با آن خو گرفته‌اند دارد و آن استنباطها، امیال و آرزو اندیشی‌های خود را که در اغلب موارد دین با آنها بیگانه است

آیا پدیده‌ای بنام دین‌گریزی در جوانان وجود دارد؟

مردم و جوانان از دین‌گریزان نیستند، از وضعیت موجود نگران و گریزانند. ببینید آنچه كه وجود دارد فرار از دین نیست،‌ فرار از وضعیّت موجود است باید وضعیّت موجود را موشكافی كرد. امروزه در جامعه‌ی ما بسیاری از مسائل به اشكال گوناگون و در رنگ و لباس‌های مختلف منتشر می‌گردد و چون تابلوی دین بر پیشانی آنهاست، مردم همه را به اسم دین می‌نگرند.

خدایی‏ که واژگون شد!

نویسنده: 
خانم احسان فقيه

هنگامی‏که این تصویر را در کشوری پیشرفته و متمدن (ژاپن) می‌‏بینی؛ به درستی پی خواهی برد که رسیدن به الله متعال با قلب و دل ممکن است نه با عقل و خردِ تنها؛ زیرا اگر رسیدن به او تعالی به مجرّد هوشمندی و عقل محض ممکن می‌‏بود، می‏‌بایست انسان‏های هوشیار و خردمندی بسان انشتاین، استیون هاوکینگ، نیوتن، ادیسون، بیل گیتس و هزاران انسان خردمند روی زمین، از راه عقل محض، به خدا می‌‏رسیدند.

همزمانی محتوا