اجتماعی

فقرزدایی از کُرد و کردستان اولویت و مسئولیتی هم فردی و هم ملی!

نویسنده: 
دكتر اسماعيل شمس

 اشاره‌: نویسنده این یادداشت، پژوهشگر تاریخ و مطالعات فرهنگی است و در کنج کتابخانه ای کوچک در تهران مشغول تحقیق در حوزه تاریخ و فرهنگ کرد است. با توجه به این سابقه انتظار خواننده این است که حوزه فرهنگ را مقدم بر سایه حوزه ها بداند و مطالبات فرهنگی اعم از قومی و مذهبی را در اولویت قرار دهد؛ اما مدتی است که او اینگونه نمی اندیشد. او حتی وضعیت خودش را که پس از 12 سال فراغت از تحصیلات دکترا و نوشتن بیش از 75 کتاب و مقاله هنوز در دانشگاه استخدام نشده، فراموش کرده است. اکنون برای او این دغدغه مطرح شده است که وقتی اکثریت مردم کرد غم نان دارند و زندگی خود را وقف کسب لقمه ای حلال برای خود و خانواده شان کرده اند، کار فرهنگی او کدام گره را از مشکلات آنان خواهد گشود؟

ایام انتخابات؛ خوبی‌ها و بدی‌ها...

نویسنده: 
صدیق قطبی

خوبی‌ها و فرصت‌ها:

یکم. فضای پُر شور انتخابات خوب است، چرا که حساسیت ما را به سرنوشت مشترک‌مان افزایش می‌دهد. یادمان می‌دهد که چه سرنوشت مشترکی داریم. ناگهان با طیف‌ها و صنف‌های مختلف اجتماعی، از هنرمندان، بازیگران، کارگران و... احساس نزدیکی و هم‌سرنوشتی می‌کنیم و پیدایش این احساس، مبارک است. ما را از پیله‌‌ی وهم‌آلود خود بیرون می‌کشد و به دیگران پیوند می‌دهد.

دوم. در کشاکش انتخابات، تمرین می‌کنیم که میان منافع نزدیک، کوتاه‌مدت و فریبا و، منافع بلندمدت و ماندگار، دست به انتخاب بزنیم.

آنالیز سرمایه‌ی اجتماعی و نقش آن در توسعه

نویسنده: 
متین لطفی

«سرمایه‌ی اجتماعی» مجموعه‌ای از موهبت‌ها و امتیازاتِ اجتماعی است که ابعاد و مؤلفه‌های فراوانی دارد و متناسب با فرهنگِ بومی یا ملّیِ هر جامعه‌ای، به تسهیل و تشدیدِ همگراییِ میانِ افراد و گروه‌های آن جامعه می‌انجامد و افراد و گروه‌ها را قادر می‌سازد تا با یکدیگر کار کنند. از جمله مؤلّفه‌‌‌های سرمایه‌ی اجتماعی می‌توان ارزش‌ها و هنجارهای مشترک، اعتماد، صداقت، درکِ متقابل، تساهل، ارتباطات، همکاری، مشارکت، تعهّد، مسئولیت‌پذیری، برادری، روحیه‌ی کارِ گروهی و احساسِ هویّتِ جمعی را نام بُرد.

مراعات حقوق شهروندی و اثرات آن در توسعه

امروزه حقوق شهروندی همانند بیشتر حقوقی که از جنبه‌های گوناگون برای انسان قائل می‌شوند، به‌وفور تکرار ‌می‌گردد و صد البته‌ که مراعات حقوق شهروندی از سوی همه طرف‌های ذیربط یکی از مهمترین پایه‌های ایجاد، دوام و قوام یک جامعه سالم و توسعه‌یافته است که برای این ادّعا‌ می‌توان در جای خود دلایل لازم را بیان نمود. فلذا لازم است که برای نتیجه‌گیری نسبی از بحث در ابتدا تعریفی از شهروند و حقوق شهروندی ارائه داده و سپس به مبانی آن از دیدگاه مکاتب مختلف اشاره نمود.

حقوق بشر زنان

در ایران با وجود اینکه نقطه عزیمت باور اسلامی در مورد انسان اعمّ از زن و مرد نفس واحده است و تبعیض جنسیتی به معنای تحقیر و محرومیّت‌ و ایجاد نابرابری به‌واسطه و به‌بهانه‌ی جنس افراد اعمالی مذموم و حتّی گناه شمرده می‌شود و بنا بر نظرات و آرای بزرگانی که تفسیر و تبیین قرآن آنان توسّط اغلب فقها و مراجع بزرگ محترم شناخته و پذیرفته شده است؛ مانند آرای علاّمه‌ی فقید آیت‌الله سید محمّدحسین طباطبایی در المیزان که صراحتاً می‌فرمایند: «خداوند در آفرینش زن و مرد تبعیضی قایل نشده و تفاوت‌ها نمی‌توانند مبنای تبعیض‌های جنسیتی قرار گیرند.

حقوق بشر در قرآن

در بخش «حقوق عمومی» که در پایین می‌آید توضیحاتی داده می‌شود در مورد اینکه قرآن حقوق اساسی را که همه‌ی انسان‌ها باید از آن‌ها برخوردار باشند تأیید می‌کند زیرا این حقوق آنچنان عمیقا ً در انسانیت ما ریشه دوانده که انکار یا نقض آن‌ها برابر است با نفی یا کم ارزش کردن چیزی که ما را انسان می‌کند. از دیدگاه قرآن، این حقوق به وجود آمدند زمانی که ما به وجود آمدیم؛ آفریده شدند زمانی که خداوند ما را آفرید تا بالقوه‌ی انسانی ما به بالفعل در آید. حقوقی که خداوند ایجاد کرده یا به ما داده، هیچ حاکم دنیوی یا قدرت بشری نمی‌تواند آن‌ها را از میان بر دارد

حرمت بیت‌المال

نویسنده: 
حسن قادری

امروزه در جهان معاصر حفظ بیت‌المال به روش‌های گوناگونی صورت می‌گیرد؛ حساب‌رسی از هیأت حاکمه، عوامل اجرایی، بررسی دخل و خرج و هزینه و فایده‌ی طرح‌ها و پروژه‌ها از جمله‌ی این موارد است که توسط مجلس و نظارت سازمان برنامه و بودجه و بازرسان اقتصادی صورت می‌گیرد. با مقایسه‌ای بین روش‌های قدیمی‌ و حال پی می‌بریم که حرمتی که در زمان قدیم بعضی از حکام نسبت به حفظ و حراست بیت‌المال داشته‌اند، هم اکنون کمرنگ شده و یا کمتر ملاک و معیار شایستگی و امتیاز برای دولتمردان در دوران حاکمیّت‌شان قرار گرفته است

کولبری، ضرورت عزیمت از روایتی صرفاً تراژیک به یافتن راهکاری استراتژیک

طی روزهای اخیر پس از وقوع حادثه دلخراش کشته شدن چند کولبر در اثر سقوط بهمن در ارتفاعات نزدیک سردشت، شاهد یک بروز یک موج همدردی این‌بار فراتر از مناطق کردنشین، یعنی در گستره‌ای وسیع‌تر در سطح کشور بوده‌ایم و البته همچنان هستیم. هرچند نیک می‌دانیم این نخستین بار نبوده است که کولبر و کولبرانی بصورتی این‌چنین تراژیک جان خود را از دست می‌دهند؛ اما گویی این‌بار چون علت ظاهری و

روایتی کوتاه از هم‌سفری با کولبران

نویسنده: 
امیر ارسلان خضری

اپیزود اول:

بعد از ٤٥ روز، همه‌ی کتاب‌هایی را که همراهم بود خوانده بودم و با هماهنگی‌هایی که انجام دادم، برای تعویض کتاب‌هایم، زیر آفتاب خوشایند ٢٥ اسفندماه ٩٣، از حصارِ دورترین پاسگاه مرزی، پای پیاده، به دلِ طبیعت مسحورکننده‌ی صفرترین نقاطِ مرزی زدم. تا رسیدن به مسیرِ ماشین‌رو ١٠ کیلومتر راه بود.

اپیزود دوم:

به اولِ مسیر ماشین‌رو رسیدم و شاهد حجم انبوهی از ماشین‌های تویوتای باری (پانکی)، جیپ و مینی‌بوس‌هایی بودم که سرشار از آدم‌ها، به‌سوی بازارچه‌ی مرزی، خلاف مسیر من، می‌تاختند و من با لبخندی به همه‌ی آن‌ها سلام می‌دادم و هم‌چنان پیاده به‌سوی مریوان پیش می‌رفتم.

برای کولبران خاموش کرد

دیریست که کولبران کرد به شیوه‌های مختلف جانشان و در نتیجه حقوق اولیه‌اشان را برای تامین معاش روزانه‌ی خود و خانواده، بر کف دست نهاده و متأسفانه در نهایت آن‌را از دست می‌دهند. هر روز این قربانیان اقتصاد بیمار کشور، در سخت‌ترین شرایط و با وصف اطلاع از مخاطرات راه، پای در مسیری بدون بازگشت می‌گذارند. اینان نه قاچاقچی به معنای واقعی آن و نه مختل‌کننده‌ی اقتصاد کشورند. در واقع اجیرشدگانی دستمزد بگیرند که در پی نان روانند. اغراق نیست که گفته شود در غیاب آنان هم باری آنچنانی از حجم قاچاق کشور برداشته نمی‌شود.

همزمانی محتوا