اجتماعی

هم‌شناسی، گامی بسوی تعامل و تعادل اجتماعی

نویسنده: 
متین لطفی

تدبیر و چاره‌اندیشی با نیکوترین شیوه در برابر محدودیت‌ها و رخدادها را شاید بتوان منطقی‌ترین پاسخ به فلسفه‌ی آفرینش در این جهانِ پُر مُخاطره دانست. یکی از این مُخاطرات، فهم غیرمنطقی از تنوّع‌هاست؛ تنوّع‌هایی که شاید بتوان ایجاد یا بقای‌شان را حاصلِ اراده‌ی آفریدگار یکتا دانست؛ آفریدگاری که در تعامل با این تنوّع‌ها، نسخه‌ای با محتوای «هم‌شناسی» تجویز کرده و واکنش‌های کینه‌توزانه و خصومت‌پیشانه را پاسخی مثبت به تحریکِ ابلیسِ مطرود می‌داند.

«هم‌شناسی» به عنوان نسخه‌ی مطلوبِ خالق در تعامل با تنوّع‌ها، لازمه‌ی نیل به توسعه‌‌ی اجتماعی نیز هست؛

سردشت فقط‌ «شیمیایی»‌ نیست/ نگاهی به ٧ سرمایه نمادین شهرستان سردشت در سالروز بمباران

نویسنده: 
عثمان عباسی

در دهه ٩٠ میلادی جامعه‌‌شناسان مفهوم «سرمایه نمادین» را کشف و مطرح کردند و پس از آن اقتصاددانان دریافتند که اصولاً‌ توانایی یک جامعه برای تولید و انباشت سرمایه نمادین، نقطه آغازین قرارگرفتن در مسیر تحوّلات‌ مثبت اجتماعی و توسعه است. در واقع توسعه یعنی توانایی یک ملت در تولید، انباشت و حفاظت از سرمایه‌های نمادین. سرمایه نمادین که توسط بوردیو به کار می‌رود، مجموعه آداب وابسته به افتخاری است که به یک فرد یا گروه تعلق دارد و از طریق کتاب‌ها، ارزش‌ها و مکان‌های یادگیری به دست می‌آید. در ذیل به هفت سرمایه نمادین سردشت اشاره می‌شود که تنها بخشی از پتانسیل‌ها موجود هستند؛

فوبیای تشکّل‌ و تحزّب‌ و کمین حزب‌زدگان!

در تمامی کشورهای پیشرفته دنیا و به ویژه در غرب، اهمیت کار جمعی هویداست و همان نیز مبنایی است برای غنابخشی به سوابق کاری جهت پذیرش در شغل جدید!

متأسّفانه‌ در کشورهای جوامع سوم، تحت تأثير سیاست دولت‌ها و در راستای مدیریت یکپارچه جزایر پراکنده، همواره کوچک‌ترین تجمع بیش از دو یا سه نفره، محکوم به براندازی و خیانت شده و قاضی وجدان شهروندان نیز در اثر تکرار این گویه‌ها از رسانه‌های وطنی و القاء به ناخودآگاه‌شان و نیز بر مبنای رسم دست بر کلاه داشتن، چنان عادت کرده‌اند که از هرگونه تشکّل‌ یا تجمعی هراس به دل راه دهند و خود و دیگران را از افتادن در دام آنها برحذر دارند!

فقرزدایی از کُرد و کردستان اولویت و مسئولیتی هم فردی و هم ملی!

نویسنده: 
دكتر اسماعيل شمس

 اشاره‌: نویسنده این یادداشت، پژوهشگر تاریخ و مطالعات فرهنگی است و در کنج کتابخانه ای کوچک در تهران مشغول تحقیق در حوزه تاریخ و فرهنگ کرد است. با توجه به این سابقه انتظار خواننده این است که حوزه فرهنگ را مقدم بر سایه حوزه ها بداند و مطالبات فرهنگی اعم از قومی و مذهبی را در اولویت قرار دهد؛ اما مدتی است که او اینگونه نمی اندیشد. او حتی وضعیت خودش را که پس از 12 سال فراغت از تحصیلات دکترا و نوشتن بیش از 75 کتاب و مقاله هنوز در دانشگاه استخدام نشده، فراموش کرده است. اکنون برای او این دغدغه مطرح شده است که وقتی اکثریت مردم کرد غم نان دارند و زندگی خود را وقف کسب لقمه ای حلال برای خود و خانواده شان کرده اند، کار فرهنگی او کدام گره را از مشکلات آنان خواهد گشود؟

ایام انتخابات؛ خوبی‌ها و بدی‌ها...

نویسنده: 
صدیق قطبی

خوبی‌ها و فرصت‌ها:

یکم. فضای پُر شور انتخابات خوب است، چرا که حساسیت ما را به سرنوشت مشترک‌مان افزایش می‌دهد. یادمان می‌دهد که چه سرنوشت مشترکی داریم. ناگهان با طیف‌ها و صنف‌های مختلف اجتماعی، از هنرمندان، بازیگران، کارگران و... احساس نزدیکی و هم‌سرنوشتی می‌کنیم و پیدایش این احساس، مبارک است. ما را از پیله‌‌ی وهم‌آلود خود بیرون می‌کشد و به دیگران پیوند می‌دهد.

دوم. در کشاکش انتخابات، تمرین می‌کنیم که میان منافع نزدیک، کوتاه‌مدت و فریبا و، منافع بلندمدت و ماندگار، دست به انتخاب بزنیم.

آنالیز سرمایه‌ی اجتماعی و نقش آن در توسعه

نویسنده: 
متین لطفی

«سرمایه‌ی اجتماعی» مجموعه‌ای از موهبت‌ها و امتیازاتِ اجتماعی است که ابعاد و مؤلفه‌های فراوانی دارد و متناسب با فرهنگِ بومی یا ملّیِ هر جامعه‌ای، به تسهیل و تشدیدِ همگراییِ میانِ افراد و گروه‌های آن جامعه می‌انجامد و افراد و گروه‌ها را قادر می‌سازد تا با یکدیگر کار کنند. از جمله مؤلّفه‌‌‌های سرمایه‌ی اجتماعی می‌توان ارزش‌ها و هنجارهای مشترک، اعتماد، صداقت، درکِ متقابل، تساهل، ارتباطات، همکاری، مشارکت، تعهّد، مسئولیت‌پذیری، برادری، روحیه‌ی کارِ گروهی و احساسِ هویّتِ جمعی را نام بُرد.

مراعات حقوق شهروندی و اثرات آن در توسعه

امروزه حقوق شهروندی همانند بیشتر حقوقی که از جنبه‌های گوناگون برای انسان قائل می‌شوند، به‌وفور تکرار ‌می‌گردد و صد البته‌ که مراعات حقوق شهروندی از سوی همه طرف‌های ذیربط یکی از مهمترین پایه‌های ایجاد، دوام و قوام یک جامعه سالم و توسعه‌یافته است که برای این ادّعا‌ می‌توان در جای خود دلایل لازم را بیان نمود. فلذا لازم است که برای نتیجه‌گیری نسبی از بحث در ابتدا تعریفی از شهروند و حقوق شهروندی ارائه داده و سپس به مبانی آن از دیدگاه مکاتب مختلف اشاره نمود.

حقوق بشر زنان

در ایران با وجود اینکه نقطه عزیمت باور اسلامی در مورد انسان اعمّ از زن و مرد نفس واحده است و تبعیض جنسیتی به معنای تحقیر و محرومیّت‌ و ایجاد نابرابری به‌واسطه و به‌بهانه‌ی جنس افراد اعمالی مذموم و حتّی گناه شمرده می‌شود و بنا بر نظرات و آرای بزرگانی که تفسیر و تبیین قرآن آنان توسّط اغلب فقها و مراجع بزرگ محترم شناخته و پذیرفته شده است؛ مانند آرای علاّمه‌ی فقید آیت‌الله سید محمّدحسین طباطبایی در المیزان که صراحتاً می‌فرمایند: «خداوند در آفرینش زن و مرد تبعیضی قایل نشده و تفاوت‌ها نمی‌توانند مبنای تبعیض‌های جنسیتی قرار گیرند.

حقوق بشر در قرآن

در بخش «حقوق عمومی» که در پایین می‌آید توضیحاتی داده می‌شود در مورد اینکه قرآن حقوق اساسی را که همه‌ی انسان‌ها باید از آن‌ها برخوردار باشند تأیید می‌کند زیرا این حقوق آنچنان عمیقا ً در انسانیت ما ریشه دوانده که انکار یا نقض آن‌ها برابر است با نفی یا کم ارزش کردن چیزی که ما را انسان می‌کند. از دیدگاه قرآن، این حقوق به وجود آمدند زمانی که ما به وجود آمدیم؛ آفریده شدند زمانی که خداوند ما را آفرید تا بالقوه‌ی انسانی ما به بالفعل در آید. حقوقی که خداوند ایجاد کرده یا به ما داده، هیچ حاکم دنیوی یا قدرت بشری نمی‌تواند آن‌ها را از میان بر دارد

حرمت بیت‌المال

نویسنده: 
حسن قادری

امروزه در جهان معاصر حفظ بیت‌المال به روش‌های گوناگونی صورت می‌گیرد؛ حساب‌رسی از هیأت حاکمه، عوامل اجرایی، بررسی دخل و خرج و هزینه و فایده‌ی طرح‌ها و پروژه‌ها از جمله‌ی این موارد است که توسط مجلس و نظارت سازمان برنامه و بودجه و بازرسان اقتصادی صورت می‌گیرد. با مقایسه‌ای بین روش‌های قدیمی‌ و حال پی می‌بریم که حرمتی که در زمان قدیم بعضی از حکام نسبت به حفظ و حراست بیت‌المال داشته‌اند، هم اکنون کمرنگ شده و یا کمتر ملاک و معیار شایستگی و امتیاز برای دولتمردان در دوران حاکمیّت‌شان قرار گرفته است

همزمانی محتوا