دین و دعوت

سنّت در عهد خلافت صدیقی

نویسنده: 
محمّدسلیم آزاد

 آغاز نخستین ایام خلافت ابوبکر صدیق - رضی الله عنه - مصادف با بروز بزرگترین فتنه‌ی تاریخ اسلام - فتنه‌ی ارتداد- گردید. و این پیشامد، موجب ظهور بسیاری از اغتشاشات در داخل مملکت گردید و اگر قاطعیت قابل تحسین ابوبکر - رضی الله عنه - نبود، خطری که هر آن انتظار می‌رفت، تمام ارکان اسلام را تحت الشعاع خویش قرار دهد، مسلمین را در کام خویش فرو می‌برد و موجد تشنج شدید در میان آنان می‌شد. و بی‌گمان سنت هم به عنوان یکی از رموز جاودانگی اسلام، دستخوش جزر و مدهای نامطلوبی قرار می‌گرفت.

بخش سوم: آسیب‌شناسی فعالیت جمعی

نویسنده: 
فرزان خاموشی

یکی دیگر از آسیب‌های کار جمعی عدم توازن بین اهداف و توانمندی است. گاهی حس مسؤولیت‌‌پذیری افراد یک جمع بخاطر کمبودها و کاستی‌های زیادی که در جامعه وجود دارد، جمع را وادار می‌کند برای جبران این مشکلات اقدام به برنامه‌ریزی بکنند که در حد و توان آن مجموعه نیست، و از توان آنها خارج است. گاهی جماعت به هدف‌های بزرگ و بلند، چشم می‌دوزد، بدون اینکه به توان و امکانات خودش بنگرد. نتیجه این نوع عملکرد سبب می‌شود جمع همه توان و نیروی خود را بیهوده از بین می‌برد، ودر نتیجه یک حالتی از یاس و نومیدی در جمع ایجاد خواهد شد.

چگونە دعوت کنیم؟

نویسنده: 
شیخ محمد غزالی
ترجمه: 
اصلاحوب

من بلد نیستم اسلام را از دمش بکشم چنان که شما می‌کنید

دختر خانمی وارد دفترم شد؛ در نخستین نگاه، لباسش نظرم را جلب نکرد اما در چشم او نگرانی و سرگردانی احساس کردم و دلم به حالش سوخت. نشست و سفره‌ی دلش را باز کرد و از غصه‌هایش گفت به امید این که بتوانم کمکش کنم.

به سخنانش گوش دادم و فهمیدم که این دختر عرب است و در فرانسه درس خوانده است و ظاهرا از اسلام چیزی نمی‌داند. 

شروع کردم حقایق را برایش تشریح کردم و به شبهات و سؤالاتش پاسخ دادم؛ دروغ‌های مبلغان مسیحی و خاورشنان را محکوم کردم تا جایی که احساس کردم به هدفم رسیده‌ام. 

«سنّت نبوی» و ماهیّت آن

نویسنده: 
حمید مهدوی

شاید به نظر بسیاری پرداختن به موضوع سنت نبوی ضرورت زیادی نداشته باشد زیرا بر این باورند که در توضیح و تشریح آن، صاحبنظران زیادی کتاب‌‌ها نوشته‌اند و سخن‌‌ها گفته‌اند! وهیچ دقیقه و نکته‌ای مربوط به سنت رسول اکرم(ص) از نگاه تیزبین و دقیق آنان دور و پنهان نمانده است!

اما افسوس که با مراجعه به منابع مربوط به این موضوع و به تبع آن مشاهده رفتار کسانی که خود را مُراعی سنت نبوی می‌دانند، مطمئن می‌شویم که بخش بزرگی از ماه سنّت در میان‌‌هاله ناآگاهی و بی دقتی، محصور مانده است! و مشاهده می‌کنیم که جدا از ایرادهای جدی در ثبت و ضبط «سنت»، به تعیین مرز میان این مقوله و غیر آن نیز بی توجهی شده است!

سنّت در گذرگاه‌های تاریخ - ٢

نویسنده: 
محمّدسلیم آزاد

سرگذشت سنّت در حساس‌ترین مراحل

 سنّت قدمتی قریب به قدمت قرآن دارد و در طول چهارده قرنی که از عمرش می‌گذرد، جولانگاه اندیشه‌ها و واکنش‌های مختلف از طرف مکاتب فکری مختلف بوده است و گاه دست متجاوز یغماگران اسلام، چنان بر پیکره‌ی مقدسش خورده است، که اگر اقدامات به موقع مدافعین و علمای راسخین جهت مقابله با آنان و ترمیم سنّت نمی‌بود، اکنون جز مجموعه‌ای مشکوک وغیر قابل اعتماد، چیز دیگری از آن در دست نداشتیم.

از میان ادوار مختلف تاریخی، بی‌تردید، سرنوشت سازترین دوره‌های سنّت، سه قرن اولیه‌ی اسلام می‌باشد.

سنّت در گذرگاه‌های تاریخ - ١

نویسنده: 
محمّدسلیم آزاد

مقدّمه:

الحمد لله وكفى وسلام على عباده الذين اصطفى.

«سنّت» که جامع‌ترین اطلاق بر مجموعه‌ی بزرگ احادیث نبوی، اعم از اقوال، اعمال، احوال، تقاریر، اخلاق، عادات، سیرت، افکار و گرایش‌های رسول الله-صلّی الله علیه وسلّم -می‌باشد، بزرگ‌ترین منبع قانون ـ به لحاظ شمول جزئیات و فروع و تفضیل احکام ـ و برجسته‌ترین نشانه‌ی حقّانیت اسلام پس از کتاب (قرآن) و مشعل هدایت مسلمین در تمام شعب زندگی به شمار می‌رود و با توجه به منزلت آن به عنوان اولین و مطمئن‌ترین ابزار تفسیر قرآن و توضیح و کشف مقاصد آن، در عقیده‌ی مسلمین دارای قداست و اهمیتی نزدیک به قرآن می‌باشد، آن چنان که به وصف «وحی غیر متلو» (وحی تلاوت نا شدنی) توصیف می‌شود.

نسل با عزت... ایمان به خدا را چگونه در دل‌ها بکاریم؟

نویسنده: 
یسرا جلال
ترجمه: 
اصلاحوب

پس از آن که اهمیت تربیت در بحث عقیده را دریافتیم و طی دو مقاله‌ از ساز و کارهای تربیتی مناسب و مفید برای کاشتن عقیده‌‌ی سالم آگاه شدیم، اکنون باید به این پرسش مهم پاسخ دهیم که ما چه چیزی می‌کاریم؟ مسأله عقیده چگونه در دل‌ها نهادینه می‌شود؟

موضوع کاشت عقیده همان موضوع علم عقیده است که رسول خدا در حدیث جبریل بیان کرده است. وقتی جبریل درباره‌ی ایمان از او پرسید پاسخ داد: 

«أن تؤمن باللَّه وملائكته وكتبه ورسله واليوم الآخر؛ وتؤمن بالقدر خيره وشره»(صحيح مسلم)

این‌که به خدا، فرشتگان، پیامبران الهی، کتاب‌های آسمانی، روز قیامت و قضا و قدر الهی ایمان داشته باشی.

بخش دوم: آسیب‌شناسی فعالیت جمعی

نویسنده: 
فرزان خاموشی

یکی دیگر از آسیب‌‌های کار جمعی سیطره تعصب حزب‌گرایی است. 

تعصب، خصلتی است که شخص را به حمایت بی‌چون و چرا از خانواده و خویشان، چه ظالم باشند و چه مظلوم، وادار می‌سازد. (لسان العرب، ابن منظور، ج۹ص۲۳۳)

در فرهنگ دهخدا در مورد کلمه تعصب آمده: نپذیرفتن گفتار حق در مقابل دلیل بر اثر تمایل به جانبی. سخت غیور بودن در دین و مذهب و دفاع کردن از آنها، جانبداری کردن، طرفداری شدید کردن، حمایت بدون چون و چرا کردن. 

مایل شدن به سوی کسی دفاع کردن از حریم او و دامن بکمر زدن و جدیت نمودن در پیروزی وی. 

دغدغه‌‌هايى متعالى در دوّمین نشست كنگره‌ی پنجم جماعت دعوت و اصلاح

نویسنده: 
دکتر فرزاد ولیدی

روز پنجشنبه، دوّم دی‌ماه ١٤٠٠ نشست دوّم كنگره‌ی پنجم جماعت دعوت و اصلاح در گستره‌ی جغرافیایی فراخی با صدها كيلومتر فاصله‌ی فيزیکی، اما با تار مويى فاصله‌ی قلبى و معنوى از اقصی نقاط كشور پهناورمان ايران، در نهايت همگرايى، با دغدغه‌‌هايى آسمانى و نیتی خالص، كه آن را جز جلب رضايت خالق نمى‌توان ناميد، برگزار گردید و در نهایت، با صدور بيانيه‌اى به كار خود پايان داد.

 شايد در ذهن برخى مخاطبان با اين تصور كه، چون نگارنده خود يكى از اعضاى جماعت دعوت و اصلاح و عضو كنگره مى‌باشد

نسل باعزت؛ توشه‌ی مربّی در راه عقیده

نویسنده: 
یسرا جلال
ترجمه: 
اصلاحوب

در سفر تربیتی عقیدتی، مربی به توشه‌ای برای پرورش نسل باعزت نیازمند است؛ در این مبحث به برخی از این توشه‌ها که خداوند برای تربیت فرزندان در اختیارمان قرار داده است می‌پردازیم.

نخست: عبادت خالصانه

خدای متعال می‌فرماید: «وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ ۚ وَذَٰلِكَ دِينُ الْقَيِّمَةِ» (البينة: ٥)

و فرمان نيافته بودند جز اينكه خدا را بپرستند، و در حالى كه به توحيد گراييده‌اند، دين [خود] را براى او خالص گردانند، و نماز برپا دارند و زكات بدهند، و دين [ثابت و] پايدار همين است.

همزمانی محتوا